Begrijpend lezen

Stand van zaken begrijpend lezen

Algemeen Secretariaat van de Taalunie, maart 2019

In december 2018 deed de Vlaams-Nederlandse Taalraad Begrijpend Lezen aanbevelingen aan het Comité van Ministers van de Taalunie om het niveau voor begrijpend lezen op Vlaamse en Nederlandse basisscholen te verhogen. Dit Comité bestaat uit de Vlaamse en Nederlandse bewindslieden voor onderwijs en cultuur en stelt het beleid van de Taalunie vast. Volgens de Taalraad is het van prioritair belang om in de klas effectieve leesdidactiek toe te passen, dat wil zeggen: een vakspecifieke didactiek die bewezen de gewenste en beoogde effecten oplevert. Bovendien zou er meer expliciete aandacht voor leesmotivatie moeten komen.

Praktijkvoorbeelden

De Taalraad constateert dat er veel bekend is over wat werkt in het onderwijs in begrijpend lezen, maar dat er nauwelijks onderzocht is hoe die kennis in de praktijk gebracht kan worden. We zouden moeten werken aan het implementeren en verankeren van de bestaande kennis over begrijpend lezen in de school. Daarbij gaat het zowel om wat in onderzoeksliteratuur is beschreven, als om goede praktijkvoorbeelden die een positief effect hebben op het begrijpend lezen en de leesmotivatie van basisschoolleerlingen. Het Comité van Ministers gaf het Algemeen Secretariaat van de Taalunie vervolgens de opdracht de aanbevelingen te concretiseren, met het oog op een versnelde invoering in het basisonderwijs.

Hoe gaan we verder?

In het volgende stadium gaan we goede praktijkvoorbeelden van begrijpend lezen en leesmotivatie in kaart brengen. Er wordt gekeken naar voorbeelden van scholen, maar ook naar goede voorbeelden die thuis lezen stimuleren, voorbeelden van samenwerking tussen scholen en ouders, scholen en bibliotheken, etc. Vervolgens nodigt de Taalunie de partijen die betrokken zijn bij de praktijkvoorbeelden uit voor rondetafelbijeenkomsten, waar we gaan kijken wat de succesfactoren zijn, welke randvoorwaarden noodzakelijk zijn, en wat er verder nodig is om de goede voorbeelden breder te verspreiden. Daarnaast zal onderzoek plaatsvinden naar implementatiestrategieën: welke manier van invoeren werkt wel, welke niet, en waarom?

Het Algemeen Secretariaat van de Taalunie heeft hierin een coördinerende rol: het zoekt afstemming met het veld om tot een gedragen aanpak te komen. Daarnaast levert het voor de vergadering van het Comité in juni 2019 een concreet voorstel aan voor de implementatie van kenmerken van een effectieve leesaanpak in het basisonderwijs. De Taalraad Begrijpend Lezen is gevraagd om het Algemeen Secretariaat van de Taalunie van inhoudelijk advies te voorzien.

Meer informatie

De aanbevelingen van de Taalraad zijn op te vragen bij het Algemeen Secretariaat van de Taalunie en bij de leden van de Taalraad. Voor meer informatie over het vervolgtraject kunt u contact opnemen met Carlijn Pereira, beleidsmedewerker onderwijs, of met Martijn Nicolaas, senior beleidsadviseur taal en cultuur.

7 maart 2019