Wat is normalisatie?

Wat houdt normalisatie in?

Normalisatie en terminologie, terminologie en normalisatie

Wat terminologiewerk inhoudt - en hoe belangrijk dat is - hoeft aan bezoekers van NedTerm ongetwijfeld niet te worden uitgelegd. Wat normalisatie is - en waarom dat belangrijk is - zal echter lang niet iedereen weten. De meeste terminologen zullen dan ook niet meteen een beeld hebben van de relatie tussen terminologie en normalisatie, en waarom ze belangrijk voor elkaar zijn. Daarom een korte uitleg.

Normalisatie, een kwestie van goede afspraken

Met deze uitspraak is eigenlijk alles gezegd. Normalisatie is het proces waarbij afspraken worden gemaakt tussen partijen die er belang bij hebben dat die afspraken er komen. Dat kunnen industriële partijen zijn, maar ook overheidsministeries, consumentenorganisaties, universiteiten enz. De afspraken worden vervolgens vastgelegd in normen. Veel mensen kennen de ISO 9000-reeks wel: internationale afspraken op het gebied van kwaliteitszorg en kwaliteitsborging. En iedere elektrotechnicus in Nederland kent NEN 1010: veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties. Maar er is eigenlijk geen terrein te bedenken waarvoor geen normen bestaan: gezondheidszorg, bouw, milieu, levensmiddelen, IT, telecom enz. Een praktisch voorbeeld: u koopt een gloeilamp en draait die in de fitting van uw lamp. Dat hij past, komt doordat de afmetingen van zowel gloeilamp als fitting in een norm zijn vastgelegd.

Normalisatie en terminologie

Voor ieder vakgebied waarvoor normen bestaan wordt ook de daarin gebruikte terminologie vastgelegd. Zowel in een hoofdstuk Termen en definities in de norm zelf, als in aparte terminologienormen. Welke termen worden binnen het vakgebied gebruikt, en welke definities horen daarbij? Want het is van groot belang dat iedereen binnen een vakgebied dezelfde term gebruikt voor hetzelfde begrip, en weet welke definitie daarbij hoort.

Terminologie en normalisatie

Dat leidt dan meteen tot de volgende vraag: hoe moeten terminologienormen worden opgesteld? Aan welke eisen moet een term voldoen en aan welke eisen het bijbehorende begrip? En hoe ziet een goede definitie eruit? Daarom zijn er ook normen waarin dat is vastgelegd. Want ook terminologen hebben behoefte aan goede afspraken.

7 september 2012