Nieuwsberichten

'Huiveren voor chattaal is nergens voor nodig!'

27/10/2005

Puristen huiveren voor de taal die chatters gebruiken in internetchatrooms. Dat is nergens voor nodig, stelt Piet Van de Craen, hoogleraar aan de Vrije Universiteit Brussel, in het artikel 'Spellen of chatten?' in De Standaard van 21 oktober 2005.

De kritiek van de puristen betreft volgens Van de Craen vooral de spelling en interpunctie in chatberichten. Puristen zien volgens hem chatberichten vooral als geschreven (brief)teksten in een modern jasje. Zij willen dat in die teksten de gewone spelling- en interpunctieregels worden gehanteerd. In chatberichten wordt vaak gezondigd tegen die regels en komen we uitingen tegen als: "kzie je nog wel" (in 'normale' spelling: "ik zie je nog wel", "Xje" ("kusje"), "magdawel" ("mag dat wel"). Verder komen in chatberichten nauwelijks leestekens voor en worden er meestal alleen maar kleine letters gebruikt en geen hoofdletters. Puristen noemen dit al vlug taalverloedering en cultuurverlies.

Piet van de Craen betoogt dat we chatberichten niet moeten zien als briefteksten: "Chatten is veeleer een soort van praten. Maar dan wel een vreemd soort praten: al schrijvend praten. Als je een brief schrijft, dan moet je een tijdje wachten voor je antwoord krijgt. Twee tot drie dagen bijvoorbeeld. Bij chatten hoef je niet lang te wachten. Enkele seconden later verschijnt het antwoord van je correspondent op het scherm."

De Brusselse prof geeft een tweede argument om een chatbericht niet te beschouwen als een brieftekst: "Wie een brief schrijft, doet dit met een bepaalde persoon in gedachten. Je schrijft een brief naar iemand. Bij chatten hoeft dit niet het geval te zijn. Je kan een chatroom binnenlopen en gewoon, net als in een gesprek, vragen 'zijn er hier mensen van Sint-Truiden?' Chatten kan bijgevolg als het ware in het ijle gebeuren, net zoals je iemand op straat kan aanspreken die je van haar noch pluim kent. Bovendien kan je chatten met meerdere mensen tegelijk en ook dat kan je niet als je een brief schrijft."

Van de Craen ziet chatten dus als schrijvend praten. Volgens hem is dat een totaal nieuwe vorm van communicatie, die grote gevolgen heeft voor de veel oudere vormen spreken en schrijven: "Sinds de vroegste tijden kan de mens mondeling communiceren en al was dit misschien niet te vergelijken met de manier waarop wij nu praten, toch kunnen we zonder meer zeggen dat praten de oudste wijze van communiceren is. Pas veel later werd het schrift ontdekt. Praten gaat bij de mens aan schrijven vooraf. Lange tijd werd ook gedacht dat schrijven belangrijker was dan spreken. Dat komt ongetwijfeld omdat je moet leren schrijven en dat je ogenschijnlijk moeiteloos leert spreken. Anders gezegd: iedere mens kan praten maar niet iedereen kan schrijven, omdat niet iedereen naar school gaat. Als je iets opschrijft dan is het normalerwijze de bedoeling dat je het voor lange tijd bewaart, dat je er lang over nadenkt en dat je zorgvuldig de zinnen opschrijft, eventueel zelfs herschrijft. Schrijven verloopt moeizaam. Spreken gaat veel sneller. Soms wil je zo snel spreken dat je over je woorden struikelt. Bij chatten zien we allerlei factoren opduiken die ook bij het spreken voorkomen. Er wordt snel iets opgeschreven zonder oog voor de officiele spelling. (...) Ook wordt er net als bij spreken geen rekening gehouden met interpunctie: punten en komma's worden vaak niet opgeschreven."

Taalpuristen zien chattaal als taalverloedering en cultuurverlies. Maar taalkundigen zien volgens Van de Craen chattaal vooral als een interessante manier waarop het Nederlands samen met andere talen evolueert: "Chatten is een fantastische illustratie van de creativiteit van het menselijk taalvermogen. Het laat zien dat de taalbouwsels waarover we beschikken nog op andere manieren dan de bekende kunnen worden geschikt. Chatten? Wow!"

Nieuwsarchief


2017: 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2016: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2015: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2014: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2013: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2012: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2011: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2010: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2009: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2008: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2007: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2006: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2005: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2004: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2003: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2002: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
2001: 12 | 11 | 10 | 9 | 8 | 6 | 5 | 4 | 3
2000: 10 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1
0: 0