taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 319 van 410  | volgende pagina »
naar een andere pagina

LEREN SCHRIJVEN DOE JE NIET ALLEEN

Naar een taakgerichte schrijfdidactiek
in het basisonderwijs

Kris Van den Branden

In dit artikel wil ik pleiten voor een sterk proces-, interactie- en Ieerlinggerichte didactiek van het schrijfonderwijs in de basisschool. Met procesgericht bedoel ik dat het schrijfproces van leerlingen, eerder dan het schrijfproduct centraal moet staan, en dat leerlingen vooral tijdens hun pogingen tot schrijven ondersteund moeten worden, eerder dan ervoor of erna. Met interactiegericht bedoel ik dat die ondersteuning de vorm dient aan te nemen van een intense en constructieve interactie tussen de leerling en de leerkracht, en/of tussen leerlingen onderling. Met leerlinggericht bedoel ik veel. Ten eerste: schrijftaken moeten door de leerlingen als relevant, motiverend en uitdagend worden ervaren. Ten tweede: de feedback die de leerkracht geeft tijdens het proces van het schrijven, moet afgestemd zijn op kenmerken van de leerling en van het voorlopige schrijfproduct dat hij op dat moment bij mekaar heeft geschreven. Ten derde: de leerling, en niet de leerkracht, is de spilfiguur waarrond het in het schrijfonderwijs draait.

1 OPSTELMETHODE

Toen ikzelf nog in het basisonderwijs zat, mochten wij iedere vrijdagmorgen tussen elf en twaalf een opstel schrijven. De meester gaf ons een onderwerp en een afgebakende lengte op, en verder liet hij ons met rust. We krabbelden dat het een lieve lust was, gaven op het einde van het uur ons volgeschreven blad af, en kregen het een aantal dagen later terug, voorzien van een quotering op tien en een boel rode aantekeningen. De zinnen waarin we fouten hadden geschreven, waren door de leerkracht verbeterd; die mochten we aan de achterzijde van ons blad nog eens correct overschrijven.

Deze methode, die ik verder in dit artikel de `opstelmethode' zal noemen, heerst nog steeds in vele klasjes van ons basisonderwijs, al is ze op de meeste plaatsen in een modern kleedje gestoken: het onderwerp komt niet zomaar uit de lucht vallen, maar past binnen het thema dat op dat moment wordt behandeld; de rode pen heeft plaats gemaakt voor een groene, de quotering op tien voor een letter of een zinsnede (`puik!"warrig!"opnieuw!') Dat neemt echter niet weg dat een aantal constanten hardnekkig rechtop zijn gebleven: de leerlingopstelletjes worden vaak alleen maar door de leerkracht gelezen; deze stelt zich bij dat lezen veel meer als beoordelaar dan als lezer op; de leerling-