taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Tiende conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 10 | Tiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (1997)


Bijdrage: Werkgroep luister- en spreekvaardigheid West-Vlaanderen (Jan Bonne)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

44   Jan Bonne

heden wordt geschonken en dat dat te vroeg in het leerproces zou kunnen gebeuren. Daardoor ontstaat een fragmentering door onvoldoende totale contexten. Daarom koppelen we er een andere leerweg aan vast, namelijk één die bepaald wordt door de leerervaringen van de leerlingen. Ook Rijlaarsdam en Hulshof in hun werk over schrijven, werken die uit onder de noemer van de humanistische leerpsychologie. De daarbij horende leerweg is: doen in complete communicatieve situaties; reflectie op het doen; zonodig deelvaardigheden oefenen; opnieuw doen.

Omdat we beseffen dat de te oefenen deelvaardigheden vaak zo veelomvattend zijn en het gevaar blijft dat je nauwelijks toekomt aan de beoogde totaalvaardigheden, stellen we voor zowel de basis- als de deelvaardigheid iedere keer te oefenen in een totale communicatieve situatie. Ook een gezonde wisselwerking tussen totaal- en deelvaardigheden en de keuze om in het leerproces aan de deel- of totaalkant te laten beginnen, lijken ons in principe legitiem, juist door de onderlinge verbondenheid tussen deel- en totaalvaardigheden. Die deelstappen moeten stapstenen zijn in een proces dat leidt tot een product. Is het niet zo dat het proces veel van zijn zin verliest zonder product en dat zonder aandacht voor het proces geen goed product kan worden gemaakt?

3.2 Mondelinge taalvaardigheid Nederlands

Van Gelderen & Oostdam (1994) geven een aanzet tot het opzetten van een systematische leerlijn voor mondelinge taalvaardigheid (mtv) in de bovenbouw van het voortgezet/secundair onderwijs. Als uitgangspunt gelden de voorstellen van de Commissie Herziening Eindexamenprogramma's havo en vwo (CVEN). De te toetsen vaardigheden worden in het CVEN-rapport als volgt omschreven:

  •   het naar voren kunnen brengen van een uiteenzetting of een beschouwing, een betoog, een debatbeurt, e.d. of het kunnen leveren van een discussiebijdrage;

  •   het kunnen luisteren naar bijdragen van anderen en daar met vragen, tegenwerpingen e.d. op kunnen reageren;

  •   het in andere opzichten zodanig deelnemen aan de gedachtewisseling dat deze zo goed mogelijk verloopt;

  •   het kennen van begrippen en werkwijzen om de taken die bij 1, 2 en 3 genoemd zijn welbewust uit te kunnen voeren en eventueel de gedachtewisseling te kunnen analyseren en beoordelen.

Op basis van dit voorstel werd een nadere uitwerking van een leerlijn mtv uitgewerkt. Van Gelderen & Oostdam onderscheiden drie soorten taalgebruikssituaties, waarvan de toetsvormen een afspiegeling zijn:

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties