taalunieversum

Zoek in de bundels:

» Uitgebreid zoeken « overzicht alle bundels

« vorige pagina Inhoudsopgave | pagina 77 van 410 volgende pagina »

LUISTERVAARDIGHEIDSPROBLEMEN, LUISTERVAARDIGHEIDSOEFENINGEN

Jacques De Maere

Als beginnend begeleider Nederlands voor het katholiek onderwijs in het aartsbisdom Mechelen-Brussel (regio Leuven) vroeg ik de leerkrachten in alle scholen wat hun belangrijkste problemen waren. Er werden vele knelpunten genoemd. Vakinhoudelijk kwamen er systematisch twee naar voren: (toetsing van) spreekvaardigheid en luistervaardigheid. Ik heb me in de eerste plaats met de luistervaardigheidsproblematiek beziggehouden.

De problemen heb ik consequent proberen te benaderen vanuit de vormen waarin ze in de klas opduiken, en dus vanuit de vragen zoals ze door de leerkrachten werden geformuleerd. Ook voor de pogingen tot oplossing ben ik zo pragmatisch mogelijk te werk gegaan: ik probeer dus geen grenzen te verleggen, maar nuttige gegevens uit de praktijk en de vakdidactiek over te brengen. Ik heb dat geprobeerd te doen in twee fasen: eerst door de vragen te beantwoorden, dan door modellen aan te bieden.

Het resultaat heb ik tijdens het schooljaar 1994-1995 gepresenteerd op tientallen vakvergaderingen in Leuven en omgeving. Ik had de indruk dat mijn initiatief goed werd onthaald, en ik kreeg al heel wat reacties van scholen waar de leerkrachten met de modellen hadden gewerkt, of gelijkaardige modellen hadden ontwikkeld en in de klas getest. Ik meende dan ook dat het materiaal op ruimere schaal kan worden voorgesteld.

1 IS LUISTEREN EIGENLIJK WEL BELANGRIJK?

In deze — vrij absolute — vorm wordt de vraag zelden gesteld: iedereen beseft wel (en weet uit eigen ervaring) dat kunnen luisteren belangrijk is. De vaststellingen van Wilkinson over algemene, en van Evans-Pastor over professionele communicatie tonen aan dat luisteren de meest beoefende en meest noodzakelijke vaardigheid is. Vele latere onderzoekingen hebben die vaststellingen bevestigd.

Onderwijsmensen ervaren trouwens aan den lijve, in de klaspraktijk, hoe belangrijk luisteren is: ze weten dat de overdracht van leraar naar leerling alleen maar succes kan hebben als de leerling luisterbereid en luistervaardig is. Historisch gesproken heeft men in het onderwijs altijd op het belang van luisteren gewezen, maar men gaf het begrip vroeger een andere inhoud en