(spreken/luisteren, schrijven en lezen en taalbeschouwing). We hebben daarmee een kapstok waaraan we vrijwel alle denkbare inhouden van het programma Nederlands kunnen ophangen. Vrijwel. Er zijn enkele aspecten die voor elk domein van belang zijn. Deze vak- en domeindoorsnijdende aspecten zitten, als het goed is, verweven binnen de domeinen, maar om te voorkomen dat er te weinig accent op komt te liggen, werken we ze apart uit. We bedoelen de volgende:
-
de rol van interactie in het programma Nederlands,
-
de rol van taal bij andere vakken,
-
de integratie van taalvaardigheden met elkaar,
- het belang van metacognitie,
-
onderwijs op maat, waarbinnen NT2,
-
interculturaliteit,
-
de rol van de informatie- en communicatietechnologie.
Het is goed voorstelbaar dat vakgroepen Nederlands van Pabo's in afzonderlijke modules aandacht besteden aan deze onderwerpen.
De toekomst
En dan ligt daar in augustus 1998 een boekwerk met de titel Een leerplan voor Nederlands op de Pabo. Wat dan? We hebben al meegedeeld dat het leerplan geen eeuwigheidswaarde zal hebben. Maar voor ons als projectgroep zit het er dan bijna op. We mogen nog een jaartje doorgaan, en dan is dit project formeel afgelopen. Maar ook daarna blijft er nog genoeg te doen waar ons instituut een bescheiden rol in kan spelen. We denken dat we na het werk aan het leerplan het volgende moeten doen.
Ontwikkelwerk
In de eerste plaats willen we op de conferentie van februari a.s. peilen op welke deelgebieden ontwikkelwerk dringend gewenst is. Een paar voorbeelden':
De rol van taal in alle vakken. Pabo-docenten zeggen wel steeds dat die van belang is, maar er zouden eens voorbeelden uitgewerkt moeten worden van taalbeleid op een Pabo.
Op Pabo's worden eigen vaardigheden in een bepaald domein en de didactiek ervan meestal gescheiden aangeboden. We zouden een paar modulen kunnen ontwikkelen als voorbeeld van integratie van eigen
vaardigheid (schrijven van teksten bijvoorbeeld) en de didactiek.
Er zou voor één gebied een leerlijn over een aantal studiejaren uitgewerkt kunnen worden. Daarbij dient te worden aangegeven waarom die er zo uitziet, en welke keuzen hierbij een rol spelen.
In het SLO-project Kerndoelen en mijlpalen wordt gewerkt aan verbetering van het onderwijs in mondelinge taalvaardigheid in de onderbouw. 'Verbetering' betekent hierin onder meer: bewust worden van de doelen, verbetering van de didactiek (differentiatie), verrijking van het 'repertoire' van de leerkracht. We zouden dat kunnen uitwerken in een module, zodat (toekomstige) leerkrachten van de groepen 3 en 4 in staat zijn hun onderwijs in mondelinge taalvaardigheid zelf in te richten.
Op (enkele van) die vragen willen we in het resterende jaar met belangstellende Pabo's ontwikkelwerk doen. De resonansgroep zal daarbij, hopen we, blijven meedoen. Zij zal waarschijnlijk uitgebreid worden met andere docenten, en meer het karakter van een ontwikkelgroep krijgen.
Voortgaande samenwerking
5 Met dank aan Bart van der Leeuw, die enkele suggesties deed in een interview voor de Nieuwsbrief van het project.
33
