Modulaire leerlijn Nederlands
ELLA BOHNENN EN PAUL STEEHOUDER
CINOP
1. Wat is de Modulaire leerlijn Nederlands?
De modulaire leerlijn Nederlands is een beheersingslijn Nederlands van het alfabetiseringsniveau tot aan het taalvaardigheidsniveau waarmee iemand in het wetenschappelijk onderwijs kan functioneren. In deze leerlijn worden zes niveaus onderscheiden. Ieder niveau is verder onderverdeeld in kleine eenheden: de modulen. Modulen in de modulaire leerlijn zijn beschreven in moduulspecificaties. Een moduulspecificatie, bestaande uit begin- en eindtermen, inhouden, suggesties voor uitwerking, leermiddelen en toetsing, is een trajectonafhankelijk document. Dat betekent dat een moduulspecificatie in meerdere trajecten (of opleidingen) kan worden opgenomen. Moduulspecificaties doen geen uitspraken over de wijze waarop leerprocessen worden vormgegeven en hoe deelnemers de eindtermen bereiken. Dat wordt uitgewerkt in trajectafhankelijke moduulprogramma's, die door de scholen zelf worden gemaakt in de vorm van docentenhandleidingen en/of studiewijzers voor cursisten. Deze programma's kunnen er verschillend uitzien afhankelijk van het traject of de opleiding waarin de moduul is opgenomen en de specifieke kenmeken van de onderwijsorganisatie. Een moduulprogramma dat onderdeel is van een opleiding waarin veel gebruik gemaakt wordt van een studiehuis of openleercentrum stelt andere eisen aan de uitwerking en vormgeving dan een programma dat opgenomen is in een opleiding dat voornamelijk klassikaal of groepsgewijs wordt aangeboden.
In de modulaire leerlijn zijn de eindtermen educatie voor breed maatschappelijk functioneren (doorstroming naar beroepsopleidingen) en sociale redzaamheid zoals vastgesteld door de minister van OCenW in januari 1997 en de eindtermen van de eindexamenprogramma's mavo, havo, vwo opgenomen. Ook is gekeken naar de eisen voor taalvaardigheid die gesteld worden in het beroepsonderwijs.
Bij de ontwikkeling en totstandkoming van deze leerlijn is voortgebouwd op al bestaande landelijke ontwikkelingen en documenten zoals de doelen Nederlands, zoals die voor de basiseducatie zijn ontwikkeld, de cursusplannen Nederlands als moedertaal, de projecten flexibilisering basiseducatie en vavo, projecten integratie basiseducatie-vavo, aansluiting educatie beroepsonderwijs, modulering vavo , de eindtermen Nederlands van de KSE, eindtermen van de huidige examens mavo, havo en vwo en de eindtermen van Nederlands in de vernieuwde tweede fase voortgezet onderwijs. De formulering van de eindtermen verschillen nogal in de verschillende documenten.
Om de aansluiting tussen de basiseducatie-eindtermen en de eindtermen voor mavo, havo en vwo zo goed mogelijk te maken, zijn ook voor niveau 4,5 en 6 (nieuwe) functionele eindtermen geformuleerd. De eindtermen voor de examenprogramma's mavo, havo en vwo, zijn ondergebracht in verschillende modulen van de leerlijn op niveau 4, 5 en 6.
Maar niet alle eindtermen op de niveaus 4,5 en 6 in deze modulenlijn zijn ook direct te herleiden op exameneisen voor mavo, in havo en vwo. De Wet Educatie en Beroepsonderwijs maakt het
35
