Schema 3
BELANGRIJKSTE VOORGESTELDE VERANDERINGEN IN HET NIEUWE EXAMEN NEDERLANDS VBO/MAVO
Verplichte toetsing van luisteren én kijken aan de hand van audiovisueel materiaal
Nadere omschrijving van de toetsing van spreken en gesprekken voeren
Alleen in het kerndeel-lang een samenvattingsopdracht bij de toetsing van lezen
Schrijven op basis van verstrekte documentatie als toetsingsmogelijkheid in het kerndeel-lang
Schrappen van het titelopstel als toetsingsmogelijkheid van schrijven, zowel het zakelijke als het verhalende
- Toetsing van een minimumaantal fictiewerken aan de hand van een fictiedossier - Schrappen van Kennis over taal als apart examenonderdeel
Ik licht ze achtereenvolgens toe en voorzie ze van een korte verantwoording. Vooraf moet vermeld worden dat de Ontwikkelgroep is uitgegaan van de huidige verdeling van vakonderdelen op het centraal schriftelijk examen en schoolexamen: lees- en schrijfvaardigheid in het centraal schriftelijk examen, de overige onderdelen in het schoolexamen.
Luisteren en kijken
Nieuw is het verplicht stellen van het onderwijzen en toetsen van de gecombineerde luister- en kijkvaardigheid aan de hand van audiovisueel materiaal. Dit materiaal wordt al enige tijd ontwikkeld door het Cito. Te verwachten valt dat educatieve uitgevers hierin zullen gaan volgen, terwijl het secties natuurlijk ook vrij staat aan de hand van zelf opgenomen audiovisuele programma's onderwijs en toetsing vorm te gaan geven.
De situatie van het luisteren afzonderlijk (in eenrichtingsverkeer) komt naar de mening van de Ontwikkelgroep dermate weinig meer voor in het dagelijks en beroepsleven, dat een slechts daarop gebaseerd onderwijs en examen ons achterhaald leek.
Spreken en gesprekken voeren
De voorstellen van de Ontwikkelgroep expliciteren wat het gereviseerde programma nog impliciet liet, namelijk de vrijheid van secties om de spreek- en luistervaardigheid te toetsen via een monoloogvorm, een dialoogvorm , of een polyloogvorm. De mogelijkheid van combinaties van deze vormen hebben wij toegevoegd om secties te stimuleren zich niet per se tot het minimum te beperken.
Samenvattingsopdracht alleen in kerndeel-lang
In het gereviseerde examenprogramma maakte de samenvattingsopdracht deel uit van het onderdeel Leesvaardigheid. In de voorstellen van de ontwikkelgroep is deze samenvattingsopdracht geschrapt voor het kerndeel-kort (dat aansluiting geeft op het kort-mbo). Voor de leerlingen in deze leerweg achtten wij een dergelijke examenopdracht niet haalbaar met voldoende kans op succes. Dat laat onverlet dat er in het onderwijs aandacht aan kan worden besteed.
42
