taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 33 van 480  | volgende pagina »
naar een andere pagina

2. Selectief luisteren: De luisteraar zoekt gericht naar vooraf bepaalde uitspraken, citaten, stellingen, beweringen of veronderstellingen die de hoofdidee bevestigen of ontkrachten. Selectief luisteren doe je ook als je een antwoord op een vraag moet halen uit de luistertekst. Je besteedt alleen aandacht aan dat fragment dat hierover meer duiding geeft.

3. Intensief luisteren: De luisteraar poogt een zo volledig mogelijk beeld te krijgen van de luistertekst. Dit beeld bestaat uit een algemene structuur met de nodige bijkomende informatie. Meestal wordt ook detaillistische informatie opgenomen. De luisteraar wil de losse elementen, maar zeker ook de relaties ertussen.

4. Voorspellend luisteren: Voor je een tekst beluistert, stel je jezelf vragen over de tekst. Je maakt voorspellingen over de inhoud of het thema en gaat tijdens het beluisteren deze hypotheses toetsen aan de werkelijke inhoud. De meeste leerlingen hebben problemen bij deze manier van luisteren en vinden de strategie zelfs artificieel. Toch komt deze luistermethode ook in het dagelijks leven voor. Denk maar aan het nieuws op radio en televisie. Meestal worden eerst kort de hoofdpunten van het nieuws overlopen voor men ieder item verder gaat uitspitten. De luisteraar kan zich dus al voorbereiden op de luistertaak.

Als je steeds intensief luistert in de klas, ben je op het einde van de dag uitgeput. Een ander resultaat is een aantekeningenschrift dat driemaal dikker is dan dat van een medeleerling.

Andere leerlingen hopen dat niet alle informatie even belangrijk is en noteren dan ook alleen maar wat ze zelf interessant of vernieuwend vinden.

Deze twee extremen tonen aan dat de keuze voor de leerling niet vanzelfsprekend is. De leerkrachten zouden daarom de leerlingen op dit vlak zeker moeten begeleiden. Leer ze voorspellend luisteren. Ze moeten eerst en vooral hypotheses vormen bij de luistertaak. Daarna gaan ze hun voorspellingen toetsen aan de hoofdideeën en -onderwerpen uit de eigenlijke tekst. Bijzaken en details die de voorspellingen ondersteunen, moeten ook opgespoord worden zonder het nieuwe dat de tekst aanbiedt, uit het oog te verliezen. De beste luisterhouding bestaat dus uit een combinatie van de vier soorten luisteren.

Voor je de leerlingen een hele les aantekeningen laat maken, kun je hen best een aantal deeloefeningen geven die hen laten kennismaken met de verschillende manieren van luisteren.

Om het globaal luisteren te trainen geef je hen de opdracht om uit een luistertekst de hoofdgedachten en/of -onderwerpen te halen. Bepaal eventueel op voorhand zelf een aantal.

Intensief luisteren stimuleren kan door hen alles te laten noteren wat hen belangrijk lijkt en hen daarna gerichte vragen te stellen.

Selectief luisteren train je door ze enkel de antwoorden op de door de leerkracht gestelde vragen te laten noteren.

Voorspellend luisteren stimuleer je als leerkracht door elke les te laten beginnen met een goede inleiding die direct aansluit bij het verdere lesverloop. Veel lessen missen tegen-

Leren noteren - Tom Sleeuwaert 1 33