taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 369 van 480  | volgende pagina »
naar een andere pagina

VERSCHUIVINGEN IN DE EVALUATIE VAN LEERLINGEN Jan Saveyn

Inleiding

Evalueren in schoolverband is nog altijd zwaar gecontamineerd door een schoolse invulling en formalisering van dat proces. Denk maar aan de overtrokken aandacht voor het leerlingenrapport. In wezen is evalueren nochtans een natuurlijke component of een instrument van alle leren. Wie wil nagaan hoe de kwaliteit van evalueren kan worden verhoogd, dient zich derhalve af te vragen hoe dat proces de kwaliteit van leren of ontwikkelen kan beïnvloeden en hoe de evaluatie zodanig in het onderwijsleerproces kan worden meegenomen dat de leerling er beter van wordt. Of hoe bijvoorbeeld de evaluatie binnen de leeractiviteiten Nederlands ervoor kan zorgen dat de leerlingen tot betere taalgebruikers uitgroeien, hoe ze al luisterend, sprekend, lezend en schrijvend doeltreffender kunnen communiceren, hoe ze met taal hun belevingswereld met meer zeggingskracht kunnen uiten. En algemener nog: hoe ze beter en gemotiveerder leerders kunnen worden, met groeiend vertrouwen in eigen kunnen.

Het antwoord op dat soort vragen wordt onder meer door de onderwijskunde aangereikt. Uit onderzoek van leer- en onderwijsprocessen komen alvast enkele belangrijke aandachtspunten naar voren waar de onderwijspraktijk zijn voordeel mee kan doen.

We zetten er hierna enkele op een rij, met hier en daar een verwijzing naar het vak Nederlands.

1 Procesgericht evalueren

Evaluatie dient vooral gericht op vaststelling, beoordeling en bijsturing of verdere ontwikkeling van de dieperliggende processen die bepaalde prestaties als output opleveren. Ze maakt als zodanig deel uit van het onderwijsleerproces. Evaluatie die zich beperkt tot geïsoleerde toetsmomenten en globale beoordeling van resultaten is nauwelijks van enige betekenis in onderwijs- of vormingsperspectief. Belangrijk is vooral dat leerlingenprestaties geanalyseerd en besproken worden, dat de leerkracht van de output het aanknopingspunt maakt voor reflectie op de oorsprong van falen en vorderen; en dat hij samen met de leerlingen uitzoekt welke kennisstructuren, procedures en benaderingswijzen de kwaliteit van de uitvoering van leertaken kunnen verhogen. Denk bijvoorbeeld aan toepassen van het communicatiemodel, activeren van voorkennis of aanspreken van het eigen voorstellingsvermogen, nader analyseren van de structuur van talige boodschappen, werken in stappen, je taalgedrag kritisch beoordelen op verstaanbaarheid, belevingsgehalte, zorgvuldigheid enz.

In de context van taalactiviteiten betekent die grotendeels metacognitieve activiteit tegelijk een vervaging van de grens tussen leren (c.q. leren leren) en taalbeschouwing in de brede betekenis van het woord.

Verschuivingen in de evaluatie van leerlingen - Jan Saveyn 1369