Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 15 | Vijftiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (2002)

Bijdrage: Nederlands voor allochtone leerlingen in het voortgezet onderwijs (René Appel)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

 

fragment blok 3) in de ikvorm wat hij meemaakt en niet de schrijfster. Zij heeft de figuur Lucas bedacht.

De verteller is degene door wiens ogen je de gebeurtenissen ziet. Hij bepaalt wat je te zien krijgt. Hij bepaalt het perspectief op de gebeurtenissen. (...)

Er zijn drie veel voorkomende vertelsituaties:

  1. de ikvertelsituatie (...)

  2. de alwetende vertelsituatie (...)

  3. de personale vertelsituatie (...)

In de eerste plaats is dit weer ontzettend complex. Hoezo is de verteller niet dezelfde als de schrijver? Die heeft het verhaal toch aan het papier of de tekstverwerker toevertrouwd? Dat de schrijfster niet de verteller is, is voor leerlingen — die opereren vanuit hun kennis van alledaagse begrippen — moeilijk te vatten. En opnieuw: dit geldt waarschijnlijk in nog sterkere mate voor leerlingen die het Nederlands minder goed beheersen, zoals veel allochtone leerlingen. Verder is het mij een raadsel waarom leerlingen worden lastiggevallen met deze uit narratieve theorieën afkomstige noties, en dat al in de derde klas! Literatuur wordt daarmee op voorhand iets wat vooral moeilijk en gecompliceerd is, en dus verre van aantrekkelijk of leuk. In de jaren zestig heb ik zelf Nederlands gestudeerd en daar heb ik diezelfde termen nooit geleerd. Mijn kennis van en appreciatie voor Nederlandse literatuur heeft er niet onder geleden. Het zou zelfs omgekeerd kunnen zijn: als ik die termen wel had moeten leren en toepassen, was van die literaire belangstelling misschien weinig overgebleven.

Bibliografie

Ebbers, D. e.a. (2000) Het Koffertje voor taalbeleid en taalgericht vakonderwijs. Amsterdam: Atlas Onderwijs Adviesgroep e.a.

Hoogeveen, M. & H. Bonset (1998) Het schoolvak Nederlands onderzocht. Leuven-Apeldoorn: Garant.

Laarschot, M. van de (1997) Lesgeven in meertalige klassen. Groningen: Wolters-No ordho ff.

Olijken, E. e.a. (red.) (1999) Nederlands als tweede taal in het voortgezet onderwijs. Amsterdam: Meulenhoff Educatief.

Vriend, G. de (1996) Literatuuronderwijs als voldongen feit: legitimering voor het leren lezen van literatuur op school. Amsterdam: Historisch Sem. van de UvA (diss. UvA).

146 I Nederlands voor allochtone leerlingen in het voortgezet onderwijs - René Appel