Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 15 | Vijftiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (2002)

Bijdrage: Zorg om het schoolvak Nederlands (Jan Stroop)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

plannen dus om in bepaalde domeinen als eindcijfer te nemen het gemiddelde van de vakken gymnastiek, natuurkunde en literatuur, niet de Nederlandse literatuur want die bestaat daar niet, maar gewoon algemeen literatuur. Je mocht voor de onderdelen onvoldoende hebben als het gemiddelde maar minstens 5,5 was. Dat is toch verbijsterend. En laten de docenten dat dan maar weer gebeuren? Of staan ze er zelfs achter?!

Wat zijn wij toch voor lieden dat we zo met ons laten sollen? Dat we anderen laten bepalen wat de inhoud van ons vak is en hoe we het moeten onderwijzen? Ik zal het u nog sterker vertellen. De opleiding Nederlandse taal- en letterkunde van onze universiteiten werd van hogerhand omgedoopt tot Nederlandse taal- en cultuur, terwijl de inhoud van de studie hetzelfde bleef. Net zoals wanneer je een onderwijzer leraar gaat noemen, met behoud van hetzelfde salaris. Iedereen protesteerde, de letterkundigen voorop, maar wel heel zachtjes. Bijvoorbeeld zoals professor Wim van den Berg die in diezelfde periode zijn afscheidscollege wijdde aan de betekenisontwikkeling van het woord 'literatuur'. En nu staat het gewoon in de studiegids, Nederlandse taal en cultuur. Er schijnen al buitenlandse studenten te zijn die menen dat je bij ons niet meer de letterkunde van het eigen land kunt studeren. Nu ja, veel scheelt het niet.

In de laatste halve eeuw is er ook geen verandering doorgevoerd die langer dan tien jaar stand gehouden heeft. Het lijkt zelfs wel alsof de omloopsnelheid van een hervorming steeds korter wordt. En dat gaat nu bij het middelbaar onderwijs ook weer gebeuren, getuige berichten van de laatste maanden betreffende de Basisvorming, die al weer anders moet. Maar er komt nog meer aan.

Omdat ik denk dat u vandaag geen tijd hebt gehad uw krant te lezen, ga ik u een paar interessante berichten doorgeven. Eerst maar de kop van de Spits, een veelgelezen krant bij jongeren, want gratis. De kop luidt: 'STUDIEHUIS TE ZWAAR. In het artikel gaat het vooral om de kwantitatieve zwaarte van de Tweede Fase. De Inspectie stelt voor weer een aantal vakken en delen van vakken te schrappen.

De Volkskrant bericht over hetzelfde inspectieverslag, maar gaat meer in op inhoudelijke kanten van de Tweede Fase. Leerlingen klagen dat zij 'saaie uren' in de klas met hun opdrachtboeken moeten doorbrengen. Het lijkt erop dat leraren hun didactisch handelen te eenzijdig toespitsen op een begeleidende rol, zegt de Inspectie. Afgezien van de formulering, mag ik de opmerking als zodanig met permissie een gotspe noemen. Welke docent heeft erom gevraagd surveillant te mogen worden?

Nog een steek boven water: 'Veel leraren,' zegt de Inspectie, 'slagen er daarnaast minder goed in om leerlingen voor hun vak te motiveren. Het werkplezier is daardoor afgenomen. Einde citaat Inspectie.

Maar nu wijs ik op een opvallende parallel, want de overheid slaagt er zelf maar niet in om ouderen weer voor de klas te krijgen. Zouden die beide zaken ook niet met hetzelfde te maken kunnen hebben, namelijk met de actuele inhoud van het vak, vraag ik me af. Wie wil er nu leraar worden als het vak zo saai blijkt te zijn en de leraar onvoldoende gelegenheid krijgt om je te inspireren? En wie wil er nu opnieuw leraar worden als hij ziet wat er nog van zijn oude vak overgebleven is? Ik niet in elk geval.

Zorg om het schoolvak Nederlands - Jan Stroop 1273