Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 15 | Vijftiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (2002)

Bijdrage: Zorg om het schoolvak Nederlands (Jan Stroop)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

EEN EIGEN INHOUD VOOR HET SCHOOLVAK NEDERLANDS: ALGEMENE TAALKUNDE

Peter Nieuwenhuijsen

«Het eerste probleem waar ik voor sta, dames en heren, is dat ik u voor mij moet innemen. Ik moet beminnelijk genoeg zijn om te overtuigen. En dit ondanks mijn fysieke handicaps, zoals mijn kaalheid en gedrongen gestalte.»

U merkt hopelijk dat ik deze woorden waarschijnlijk heb overgeschreven en dat ik daarbij erg onvoorzichtig ben te werk gegaan. Zo heb ik, in enkele seconden, twee praktische problemen aangeroerd die door de huidige VWO-eindtermenlijst worden `gecoverd': een aspect van het mondeling presenteren en het gebruik van bronnen. Ik juich het van harte toe dat zulke problemen de nodige aandacht krijgen in de Tweede Fase. Ik ben er dan ook niet op uit de huidige eindtermenlijst te ondergraven.

Meer in het bijzonder ben ik ook altijd een voorstander geweest van het onderricht in de argumentatie, dat nu voorgeschreven is in de vorm van een vijftal eindtermen. Deze zijn weliswaar op een minder elegante manier in de plaats gesteld van een onderdeel taalkunde dat mij ook inspireerde, maar het lijkt mij een groot goed voor het schoolvak Nederlands, dat argumenteren er deel van uitmaakt.

U hoort het al: een fel betoog contra de eindtermen zit er bij deze spreker niet in. Het ontbreekt mij ook aan een heleboel kennis die voor zo'n betoog nodig is. Deze eindtermen, zo waarschuw ik maar even degenen die er op inhoudelijke gronden tegen willen ageren, komen immers niet uit de lucht vallen, zijn als geheel geen nattevingerwerk, maar gaan terug op een onderzoekstraditie.

Ik wil hiermee niet beweren dat onderzoek heeft aangetoond dat het vak Nederlands zo moet zoals het nu is vastgelegd en niet anders. Het blijft natuurlijk een keus: er is gekozen voor deze doelen en niet voor die andere doelen. Dat noemen we een politieke keus. In dit verband zou ik nog een kleine waarschuwing willen verbinden: aan deze politieke keus is in mijn ogen een jaartje of dertig gewerkt. Maar goed, bij politieke keuzes zegt dat niet zo veel, een andere keus is soms ook heel snel gemaakt. Daarbij speelt uiteraard het draagvlak een grote rol. Ik hoop straks nog even terug te komen op dat draagvlak.

De conclusie uit het voorafgaande is dat ik het communicatieve doel van het schoolvak Nederlands niet wil verwerpen. Dus wat doe ik hier? Ga ik soms beweren dat er iets bij moet? De trend is op het ogenblik niet bepaald dat er nog iets bij kan. Als men het érgens over eens is, is het wel dat het onderwijsprogramma voor de

Een eigen inhoud voor het schoolvak Nederlands: algemene taalkunde - Peter Nieuwenhuijsen 1275