Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 15 | Vijftiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (2002)

Bijdrage: Implementatiedrempels voor zelfstandig leren (Frank Verbeeck)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

4 De eerste drempel: infrastructuur en studiemateriaal

In een eerste fase is het voldoende dat je over twee werkruimten beschikt: het klaslokaal en een plaats voor oefeningen mondelinge taalvaardigheid, facultatieve lessen of bijwerklessen, eventueel ook persoonlijke gesprekken. (In latere fasen denken we voornamelijk aan stille, werk- en contactruimten – maar zover zijn we nog niet: hier ligt een eerste drempel).

Ik ben behoorlijk verwend wat dat betreft: naast mijn klasruimte is een vergaderlokaaltj e, maar als dat niet vrij is, schuif ik een tafel en wat stoelen de gang op. Afhankelijk van je reputatie, de schoolcultuur en je flexibiliteit kan dit alleen al bizar lijken en je het idee geven dat je met iets geks bezig bent. De reactie van werksters, collega's en opvoedkundig hulppersoneel kunnen een drempelfactor zijn. Dit lijkt overdreven, maar ik ben ervan overtuigd dat veel kleine drempeltjes uiteindelijk voor weerzin en demotivatie zorgen. Voor de volledigheid: bij mij op school viel het allemaal best mee, ondertussen zijn mijn occasionele werkzaamheden in de gang een aanvaard beeld.

Het studiemateriaal moet meer dan ooit gebruiksvriendelijk zijn. Best wordt er een handboek gekozen dat duidelijk rekening houdt met een lezersgroep van studenten. Is de theorie begrijpbaar zonder al te veel extra uitleg? Zijn er sleutels voor de moeilijkste oefeningen? Zijn er tips voor verdiepingsactiviteiten?

5 De tweede drempel: ouders en collega's

Het volstaat dat ouders een eenvoudige folder of informerende brief krijgen. Opvallend in mijn situatie was dat zij zich vooral vragen stelden over de slaagkansen van hun kinderen. Bezorgdheid over het studieklimaat was niet meteen aan de orde van de dag. Ook voor de opbouw van de studiewijzers was er slechts karige belangstelling. Hoe de leerlingen begeleid en geëvalueerd werden, kreeg dan weer alle aandacht, vooral het onderzoek naar studieprofielen en leerstijlen.

Aanvankelijk gaf ik garanties met betrekking tot de examenresultaten op basis van de gegevens van de voorbije jaren – te felle afwijkingen van het gemiddelde zouden worden bijgepast. Na de eerste examenreeks was het duidelijk dat de slaagkansen niet in het gedrang kwamen. Er was gelukkig geen negatieve geruchtenmolen. De toetsen vertelden genoeg over het niveau van de opdrachten. Wie nog persoonlijke bedenkingen had, was altijd welkom op de vaste ouderavonden. Ondertussen wordt de methode ook aangekondigd bij de ouders van de nieuwe leerlingen in de tweede graad, ook al krijgen ze haar pas in de derde graad voorgeschoteld.

De drempel waarvoor roddelende collega's kunnen zorgen is eenmalig. Wat niet wil zeggen dat het niet lastig zou zijn. Roddels gaan hier (alweer) over slaagkansen, overbelastende werkzaamheden, het 'andere sjoemelen' bij deze methode (bijv. met sleu-

Implementatiedrempels voor zelfstandig leren - Frank Verbeeck 139