taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 229 van 468  | volgende pagina »
naar een andere pagina

SPREEKVAARDIGHEIDONDERWIJS EN TEAMLEREN: EEN INSPIRERENDE COMBINATIE

Jeannette den Ouden

1   Inleiding

Herinnert u het zich nog? De spreekbeurt van vroeger? Hoe u met vader of moeder de week van tevoren bedacht wat u zou gaan zeggen en hoe u de avond van tevoren niet kon slapen van de zenuwen? En weet u ook nog hoe u in de klas zat als een klasgenoot een spreekbeurt hield? Die mengeling van medeleven met 'het slachtoffer' en verveling als de spreekbeurt veel te lang duurde of hakkelend werd opgezegd... Spreekvaardigheidonderwijs zoals het jaren op de basisschool en op scholen voor secundair onderwijs is uitgevoerd. En helaas: op veel scholen staat nog steeds de spreekbeurt als enige vorm van spreekvaardigheid op het programma. Ik overdrijf natuurlijk en schets hier een heel negatief beeld van de traditionele spreekbeurt. Er zijn didactisch gezien wel degelijk positieve kanten aan de spreekbeurt te benoemen. Toch geloof ik niet dat deze werkvorm geschikt is om spreekvaardigheid te oefenen.

Want wat is spreekvaardigheid? Uit de beschrijving van de Europese niveaus van taalvaardigheden (te vinden via www.taalportfolio.nl) blijkt dat bij spreekvaardigheid communicatie of meer specifiek gezegd interactie centraal staat. Zo moet een leerling leren vragen stellen aan anderen, antwoorden formuleren op vragen, informatie verkrijgen, feedback geven, gesprekken en discussies voeren, en meningen en ideeën formuleren. Uit deze opsomming blijkt al dat spreken nooit in een vacuum plaatsvindt. Spreken is dan ook onlosmakelijk met luisteren verbonden. Die twee vaardigheden zijn niet los van elkaar te zien en moeten dus ook in het onderwijs zoveel mogelijk in combinatie aan bod komen.

Wat mij opvalt bij de opsommingen van dit soort vaardigheden, is dat aandacht voor de leerling als persoon ontbreekt. Om een vraag te durven stellen, moet je niet alleen over voldoende woordenschat beschikken en de vorm van vraagzinnen kennen, maar vooral je mond durven open te doen! Je moet fouten durven maken en niet bang zijn voor het antwoord van de ander. Ook duidelijk verstaanbaar spreken is vaak een kwestie van durf. Voor mij is 'zelfvertrouwen' dan ook een

Spreekvaardigheidonderwijs en teamleren: een inspirerende combinatie 1 229