Bundel 19 | Negentiende conferentie Het Schoolvak Nederlands (2006)
Bijdrage: Toetsen als eye-openers (Marja Knippenberg)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »
4 Samenwerking taaldocent en vakdocent
Het werken met het screeningsinstrument heeft voor veel vakdocenten gewerkt als een eye-opener. Zij zijn gevoeliger geworden voor de rol die taal speelt in toetsen. In het instrument komt naast taal ook het cultuuraspect aan de orde. Vakdocenten zijn zich er vaak niet van bewust dat toetsopgaven een beroep kunnen doen op culturele voorkennis die niet iedere deelnemer heeft.
Taaldocenten, en met name docenten met NT2-expertise, zijn vaak al veel beter thuis in de materie dan vakdocenten en zij krijgen nu de gelegenheid die kennis te delen met de collega-vakdocent. Het screeningsinstrument is een concreet handvat voor taal- en vakdocent om met elkaar in gesprek te gaan over taalvaardigheid en Raamwerk NT2 verschaft daarbij de kaders en een gemeenschappelijke terminologie. In de praktijk van het project is gebleken dat screening van een toets het meeste rendement oplevert, wanneer taal- en vakdocenten gezamenlijk het scholingsprogramma gevolgd hebben en in een vervolgtraject samen naar de toetsen gaan kijken. De taaldocent kijkt door de taalbril en ziet veel beter wat er mis is. Daarnaast kan hij suggesties doen voor verbetering, want dat laatste is natuurlijk ook geen eenvoudige zaak.
Kader 1
Sterke punten van beoordeling in de beroepssituatie
-
De taalgebruikssituaties zijn altijd gerelateerd aan het beroep en de authentieke beroepspraktijk.
Er worden geen andere taalgebruikssituaties opgeroepen dan nodig zijn in het beroep. Zo zullen schriftelijke vaardigheden alleen een rol spelen als ze ook daadwerkelijk in de beroepscontext gevraagd worden. Bij beoordeling van mondelinge of handelingsvaardigheden, zoals het voeren van een (telefoon)gesprek of het snijden van vlees, worden van de deelnemer geen onnodige schriftelijke handelingen gevraagd.
-
De beroepssituatie biedt een betekenisrijke context.
De werkvloer vormt de context waarin de beroepsuitoefening plaatsvindt. Die context geeft vaak al veel informatie over de feitelijke beroepsuitoefening. Zo zijn bijvoorbeeld alle materialen aanwezig waarmee de deelnemer moet werken. Een betekenisrijke context biedt een minder taalvaardige deelnemer ondersteuning en schept de mogelijkheid al bepaalde praktijkhandelingen te oefenen en vervolgens te toetsen als de deelnemer de bijbehorende taal nog niet helemaal beheerst.
5 Interne en externe toetsen
Bij de Mondriaan onderwijsgroep worden veel toetsen intern ontwikkeld, maar daarnaast wordt er ook gebruikgemaakt van toetsen en examens die afkomstig zijn van de Kenniscentra Beroepsonderwijs Bedrijfsleven 4. Ook van die toetsen is een aantal gescreend met behulp van het screeningsinstrument. De resultaten van die screening
Toetsen als eye-openers - Marja van Knippenberg 1 39
