Doorzoek alle bundels


Bundel 20 | Twintigste conferentie Het Schoolvak Nederlands (2006)

Download deze volledige bundel in PDF-formaat »
Lees samenvattingen van de bijdragen in bundel »

Bijdrage: Hypertekst schrijven als aanvullende didactiek (Martine Braaksma, Gert Rijlaarsdam & Tanja Janssen)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

TWINTIGSTE CONFERENTIE HET SCHOOLVAK NEDERLANDS

lessen; leerlingen maken onder andere een begrippenweb over goede doelen, bedenken in groepjes een (niet bestaand) goed doel en presenteren dat voor een jury van klasgenoten. Ook krijgen de leerlingen een documentatiemap met (kranten)artikelen over goede doelen. Na aanwijzingen voor, en oefeningen in het presenteren van argumentatie en het schrijven van aantrekkelijke, lezersgerichte teksten, schrijven de leerlingen uiteindelijk een betoog over goede doelen. Hierbij worden de leerlingen verdeeld in twee groepen: een hypertekst-groep die het betoog in hypertekstvorm schrijft, en een lineaire-groep die het betoog in lineaire, 'normale' tekstvorm schrijft. Op deze manier kunnen we via voor- en natoetsen beide groepen vergelijken en de effecten van een hypertekst schrijven op schrijfvaardigheid en domeinkennis onderzoeken (zie ook Braaksma, Rijlaarsdam & Janssen, ingediend voor publicatie).

De lessenserie is uitgevoerd in zeven havo-4 klassen op drie scholen. De lessenserie maakte deel uit van de reguliere lessen Nederlands en werd gegeven door de eigen docent van de leerlingen. We hebben onderzocht of het lesmateriaal werkt zoals we dachten dat het zou werken, of de leerlingen enthousiast zijn en of het lukt om hyperteksten schrijven.

Uit de reacties van de docenten en leerlingen en uit lesbezoeken blijkt dat de lessenserie goed uitvoerbaar is. Leerlingen zijn over het algemeen enthousiast en kunnen uit de voeten met het maken van hyperteksten. Ook geven de reacties en de observaties goede aanwijzingen voor verbetering van het lesmateriaal. Als al het materiaal geanalyseerd is, kan onderzocht worden of een hypertekst schrijven inderdaad tot de gewenste effecten op schrijfvaardigheid en domeinkennis heeft geleid.

In onze presentatie zullen we de opbouw en inhoud van de lessenserie presenteren en ingaan op de verwachte, positieve effecten op schrijfvaardigheid en domeinkennis. Natuurlijk zullen lesvoorbeelden (met o.a. filmfragmenten), voorbeelden van leerling-materiaal (o.a. hyperteksten) en opgedane ervaringen met het materiaal niet ontbreken.

Referenties

Braaksma, M. A. H., Rijlaarsdam, G., Couzijn, M., & Van den Bergh, H. (2002). Learning to compose hypertext and linear text: Transfer or interference? In R. Bromme & E. Stahl (Eds.), Writing hypertext and learning: Conceptual and empirical approaches (pp.15-38). London: Elsevier Science.

Braaksma, M., Rijlaarsdam, G., & Janssen, T. (Ingediend voor publicatie). Writing hypertexts: Learning and transfer effects. L1-Educational Studies in Language & Literature.

Stahl, E., & Bromme, R. (2004). Learning by writing hypertext: A research based design of university courses in writing hypertext. In G. Rijlaarsdam, H. van den Bergh, & M. Couzijn (Vol. Eds.), Studies in Writing, Volume 14, Effective learning and teaching of writing (pp. 547-560). Dordrecht: Kluwer Academic Press.

204