Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 22 | Tweeëntwintigste Conferentie Het Schoolvak Nederlands (2008)

Download deze volledige bundel in PDF-formaat »

Bijdrage: Zes niveaus van literaire ontwikkeling (Theo Witte)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

Recognized HTML document

5. Literatuur

2.4 Niveau 4: Enigszins uitgebreide literaire competentie

Deze leerlingen zijn in staat én bereid om niet al te complexe literatuur te lezen, te begrijpen, te interpreteren en te waarderen. Bij deze leerlingen is een ontluikend literair-esthetisch besef aanwezig: ze ontdekken dat een literaire roman ‘gemaakt’ wordt en dat schrijven een ‘kunst’ is. Ze zijn bereid zich te verdiepen in complexe gebeurtenissen en emoties van volwassenen en lezen interpreterend. De boeken die leerlingen van dit niveau aankunnen,

  • zijn geschreven in een ‘literaire’ stijl;

  • sluiten wat betreft de inhoud en personages niet direct aan bij de belevingswereld van adolescenten en veronderstellen veel algemene en ook psychologische kennis;

  • hanteren complexe literaire procedés, zoals ‘onbetrouwbaar perspectief’, ‘impliciete tijdsprongen’ en ‘perspectiefwisselingen’.

Op dit niveau treffen we veel bekende werken aan van gerenommeerde auteurs. Representatieve voorbeelden zijn: Bernlef, Hersenschimmen; Dorrestein, Verborgen gebreken; Hermans, De donkere kamer van Damokles; Palmen, De vriendschap.

2.5 Niveau 5: Uitgebreide literaire competentie

Leerlingen van dit niveau hebben voldoende algemene, historische en literaire kennis om in complexe moderne en oude klassieke teksten door te kunnen dringen. Ze zijn bereid zich niet alleen te verdiepen in de thematiek en de structuur van deze boeken, maar ook in de literair-historische achtergronden en de stijl. Ze tonen belangstelling voor de canon, voor literaire conventies, voor cultuurhistorische achtergronden en voor sommige klassieke auteurs. Hun manier van lezen is letterkundig. Leerlingen van dit niveau lezen boeken

  • die niet alleen wat betreft thematiek en personages ver van hun belevingswereld afstaan, maar ook qua taalgebruik en literaire conventies sterk afwijken;

  • met een complexe romanstructuur, gekenmerkt door meerduidigheid en implicietheid;

  • die opvallen door verteltechnisch en stilistisch raffinement.

Voorbeelden: Mariken van Nieumeghen; Boon, De Kapellekensbaan; Mulisch, De ontdekking van de hemel; Multatuli, Max Havelaar

2.6 Niveau 6: Zeer uitgebreide literaire competentie

Leerlingen met een zeer uitgebreide literaire competentie zijn in staat om boeken en literatuur in een breed kader te plaatsen en hun leeservaring en interpretatie met

5

153