Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 27 | Zevenentwintigste conferentie Het Schoolvak Nederlands (2013)

Bijdrage: Tekststructuur, leesproces en tekstbegrip: het belang voor de onderwijspraktijk en voor de toetsing van taalvaardigheid (Ted Sanders)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

ZEVENENTWINTIGSTE CONFERENTIE ONDERWIJS NEDERLANDS

voor vmbo-leerlingen begrijpelijke teksten kunnen schrijven: die leerlingen kunnen best complexe zinnen aan, als ze maar geholpen worden bij het vinden van de coherentie.

  1. Het gaat niet om de connectieven, maar om de coherentie

Want hoe mooi de resultaten over de connectieven en andere structuursignalen ook zijn, uiteindelijk draait het er bij tekstbegrip om dat lezers een coherente representatie maken van de informatie. Ook zonder connectieven is er coherentie. De relaties zelf zijn dus ook belangrijker dan de connectieven – die wijzen alleen de weg. Verschillende relaties worden ook anders verwerkt en opgeslagen. Causale relaties hebben een prominente status: wie de kans krijgt een causaal verband te leggen, doet dat onmiddellijk. Kijk maar naar een voorbeeld als (5).

(5) Geert kwam binnen. Alexander verliet de zaal.

  1. Relevantie voor de onderwijspraktijk en de toetsing van tekstbegrip

Ten slotte bespreken we de rol van tekststructuur en coherentie bij de toetsing van tekstbegrip. We vinden bijvoorbeeld altijd effect bij toetsen die zich richten op het zogenaamde situatiemodelniveau van tekstbegrip (Kintsch 1998; Land & Sanders 2009). Wat is dat niveau precies en hoe kun je dat bevragen met inferentievragen en sorteertaken?

Referenties

Canestrelli, A.R., W.M. Mak & T.J.M. Sanders (2013). “Causal connectives in dis- course processing: How differences in subjectivity are reflected in eye movements”. In: Language and Cognitive Processes, vol. 28, nr. 9, p. 1-20.

Kamalski, J., T.J.M. Sanders & L. Lentz (2008). “Coherence marking, prior knowledge and comprehension of informative and persuasive texts: Sorting things out”. In: Discourse Processes, vol. 45, nr. 4-5, p. 323-345.

Kintsch, W. (1998). Comprehension: A paradigm for cognition. New York: Cambridge University Press.

Koornneef, A.W. & T.J.M. Sanders (2013). “Establishing coherence relations in dis- course: The influence of implicit causality and connectives on pronoun resolution”. In: Language and Cognitive Processes, vol. 28, nr. 8, p. 1-38.

242