Doorzoek alle bundels

Zoek in de bundels:
Uitgebreid zoeken »

Bundel 27 | Zevenentwintigste conferentie Het Schoolvak Nederlands (2013)

Bijdrage: Belgisch-Nederlands en de taalnorm in woordenboeken en taaladvisering (Peter Debrabandere)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

7. Taalkunde en taalbeheersing

Het Woordenboek voor correct taalgebruik (Theissen & Debrabandere 2004) heeft een iets kortere geschiedenis en gaat terug op het ABN-woordenboek van H. Heidbuchel (1962).

De Taalwijzer (Cockx 1998) gaat terug op de Standaard gids voor goed Nederlands (Cockx 1981).

Het jongste normatieve woordenboek is Stijlboek VRT (Hendrickx 2003). Het heeft geen voorgangers, maar past wel in de Vlaamse taalzorgtraditie.

De normatieve woordenboeken houden vrij traditioneel vast aan de criteria van bron en herkomst en aan het Nederlandse Nederlands als ideaal. Op het gebied van de institutionele woordenschat accepteren ze Belgisch-Nederlandse standaardtaal. Ook buiten dat domein worden steeds vaker Belgisch-Nederlandse woorden als standaardtaal geaccepteerd.

1.4.2 Websites

VRT Taalnet (www.vrt.be/taal/) is de uitgebreide versie van Stijlboek VRT. De schuchtere toepassing van een bicentrisch model wordt expliciet toegelicht. Hendrickx neemt Van Dale Groot woordenboek van de Nederlandse taal als uitgangspunt. Wat daar als ‘Belg.N.’ in combinatie met ‘spreekt.’, ‘veroud.’ of ‘niet alg.’ gelabeld wordt, accepteert Hendrickx niet als standaardtaal (ook niet in België). Tegenover wat als ‘alg.Belg.N.’ gelabeld wordt, neemt Hendrickx met enige voorzichtigheid in acht.

Op de taaladviesbank Taaladvies. net (2000-2013) wordt regelmatig de vraag gesteld of een bepaalde Belgisch-Nederlandse vorm standaardtaal in België is. Daarvoor wordt een beroep gedaan op het taalgebruik van de spraakmakende gemeente in België (“een niet duidelijk af te bakenen groep gezaghebbende schrijvers en sprekers die in de publieke, sociaal-culturele sector een belangrijke rol spelen: [...] journalisten, schrijvers, leerkrachten, radio- en televisiepresentatoren, acteurs, politici”). Taaladvies. net hanteert het bicentrische model en onderscheidt ‘standaardtaal (in het hele taalgebied)’, ‘standaardtaal in België’ en ‘standaardtaal in Nederland’. Daarnaast worden ook deze labels gebruikt: ‘in België, status onduidelijk’ en ‘in België, geen standaardtaal’.

1.5 Andere naslagwerken

Belgisch-Nederlandse uitspraakvarianten komen voor in: Uitspraakwoordenboek (Heemskerk & Zonneveld 2000), Groot uitspraakwoordenboek van de Nederlandse taal (De Coninck 1974), Van Dale Groot woordenboek van de Nederlandse taal (cd-rom

7

249