taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Derde conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 3 | Derde conferentie Het Schoolvak Nederlands (1988)


Bijdrage: Voorbeelden van interculturele projektlessen Nederlands: poëzie en muziek (Maarten van de Burg)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

- 41 -

  • aantekeningen maken naar aanleiding van een klassikaal gegeven uitleg,

  • het ordenen van gemaakt werk,

  • terugzoeken van gegevens in gemaakt werk,

  • het luisteren naar een aantal instructies achter elkaar en die vervolgens zelf achter elkaar uitvoeren,

  • het uiterlijk voldoende verzorgen van in te leveren werk.

Ad b. en c.: Veelgebruikte etiketten in dit verband zijn 'intercultureel' en 'antiracistisch'.

De lessen moeten toegankelijk zijn voor leerlingen uit alle cultureel-etnische groepen en niet één groep bevoordelen.

We proberen in de lessen te putten uit de specifieke deskundigheden die leerlingen uit etnische minderheidsgroepen vaak bezitten. Zo geeft niet alleen de docent informatie, de leerlingen doen het ook.

Verder proberen we steeds de voordeken van de meertaligheid van een klas aan te grijpen, in plaats van de problemen die ermee gepaard gaan te benadrukken.

Bovenstaande praktische invulling van de term 'intercultureel' is een iets andere dan de op 'witte scholen' gebruikelijke, waar begrijpelijkerwijs vaak het accent ligt op het aspekt 'kennismaking met de ander/het andere'. Voor die 'witte' invulling van 'intercultureel' is bij docenten aan 'zwarte scholen' vaak geen belangstelling; zij zeggen: "We zijn allang met ICO bezig" en doelen dan op het toegankelijk maken van de lesstof voor leerlingen uit etnische minderheidsgroepen, het benutten van meertaligheid en het ervoor zorgen dat deze leerlingen hun eindexamen halen.

Het antiracistische element in de projektlessen blijft in de meeste gevallen impliciet. Onder het kopje 'themakeus' kom ik daarop straks nog terug. Terwijl op witte scholen over racisme gepraat kan worden, is racisme voor veel leerlingen aan onze school dagelijkse realiteit. Daarom is voor mij essentieel dat leerlingen na een tijdje merken dat de projektlessen hun in principe de ruimte geven om ervaringen met racisme in te brengen en dat ze de lessen ervaren als een veilige plek hiervoor. Regel één voor de docent is daarbij dat zij of hij uiterst delicaat omgaat met leerlingkenmerken die samenhangen met etnische afkomst en dus ook met de ervaringen van leerlingen die in het dagelijks leven aangesproken worden op hun etniciteit. Het gaat er niet om dat leerlingen iedere keer alles wat ze ervaren of vinden op het gebied van discriminatie en racisme in de les aan de orde stellen; het gaat er wel om dat ze weten dat ze dat in principe kannen doen, en dat hun medeleerlingen dan gestimuleerd worden tot open luisteren naar hun verhaal.

En dat, wanneer een leerling te kennen geeft liever niet (verder) te praten over een ervaring in dit verband, zijn of haar zwijgen te allen tijde gerespecteerd wordt.

Ad d.: Iedere keer als dat mogelijk is, brengen we de leerlingen één of meer begrippen bij die ze bij andere vakken kunnen of moeten toepassen. Bijvoorbeeld: 'tijd', 'ruimte', 'geschiedenis', 'ontwikkeling', 'ontwikkelingsland'.

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties