taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Vierde conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 4 | Vierde conferentie Het Schoolvak Nederlands (1990)


Bijdrage: Taalbeschouwing, beeldtaalbeschouwing, levenshouding (Jos Thijssen)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

Jos Thijssens

TAALBESCHOUWING, BEELDTAALBESCHOUWING, LEVENSHOUDING

"Je weet niet wat je weet", zeiden enkele Nederlanders ongeveer 25 jaar geleden. Zij wilden een taalbeschouwelijke houding bij de leerlingen aankweken. "De leerlingen moeten op hun niveau leren nadenken over de betekenis en de functie van wat zij zeggen, schrijven, horen en lezen," schreven ze.

"Dat is mooi," vonden vele moedertaalleraars en ze bladerden in de boekjes "Je weet niet wat je weet". Als het geen presentexemplaren waren die ze aan de uitgever moesten terugbezorgen, belandden ze in hun boekenkast. Het idee taalbeschouwing stierf bij hen een prenatale dood. Als je lang en hard genoeg veegt, kun je ze nu nog onder het stof te voorschijn zien komen. De boekjes, bedoel ik.

Dat Latijn en Grieks al eeuwen dood zijn, weet u. Hun lijken worden desalniettemin nog steeds hartstochtelijk geanalyseerd en doorkliefd, de organen worden steeds maar weer blootgelegd. Niemand spreekt van lijkschennis, integendeel, het lijkt wel een sport. Ingewijden verkondigen dat je er zeer verstandig van wordt. In een kleine Zuideuropese staat slaagt men er zelfs in ermee te communiceren.

Met onze MOEDERTAAL is het anders gesteld. Zij leeft. Nederlands is inderdaad een levende taal. En toch vinden talloze moedertaalleraars er een vreemdsoortig genoegen en een wellustig& bevrediging in haar als een lijk te behandelen.

Het kan ook anders.

Ik lig in mijn bed en hoor op de radio ik hou van jou zegt Rob de Nijs af en toe.

Soms draai ik mij om en slaap. Maar als u even met mij wakker blijft, kunnen we wat spelen met die zin.

Ik lig in mijn bede en hoor op de radio: "Ik jou van jou," zegt Rob de Nijs af en toe.

Of:

Ik lig in mijn bed en hoor op de radio: "Ik hou van jou," zegt Rob de Nijs, "af en toe".

Misschien hoor ik helemaal niet in mijn bed maar wel op de radio. In plaats van "Ik hou van jou" kun je ook zeggen: "Ik heb je lief'.

Die zin kan twee betekenissen hebben en als je vóór lief een komma plaatst, heb je nog een derde. Als ik geluk heeft, ziet hij haar bij kapper, anders is het alleen maar haar.

209

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties