taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 56 van 228  | volgende pagina »
naar een andere pagina

andere stukken. De VALO-Moedertaal wilde daarom het begrip eens proberen te verhelderen: wat is eigenlijk een leerlijn?

In opdracht van de VALO-Moedertaal heb ik toen acht personen geïnterviewd (drie uit het basisonderwijs, drie uit het voortgezet onderwijs en twee leerplanontwikkelaars) over hun gebruik van en betekenistoekenning aan de term leerlijn, en over de herkomst ervan zoals zij die waarnamen. De interviewvragen waren gebaseerd op twee typen signifische begripsanalyse: van De Groot en Medendorp (1986) en van Wilson (1976). Daarnaast heb ik een semantische analyse uitgevoerd met behulp van Van Dale met betrekking tot de termen leren en lijn. Het doel was om een voorlopige definitie van leerlijn op te stellen, gebaseerd op analyses van de interviews en het woordenboek. Die vindt U hieronder.

Een leerlijn is een beschrijving op een meso- of micro-niveau van

1. de gemotiveerde volgorde waarin, en momenten waarop de

onderwijsgevende leerstof en leeractiviteiten moet aanbieden, opdat de leerlingen een reeks van samenhangende taalvaardigheidsdoelen bereiken;

2. de met a. corresponderende gemotiveerde volgorde waarin, en momenten waarop leerlingen (deel-)taalvaardigheden moeten verwerven.

Het gaat nu niet om de merites van deze definitie, maar wel om twee dingen die mij bij dit onderzoek zijn opgevallen.

Het eerste is de dubbele betekenis die leren heeft in onze taal: onderwijs aanbieden, maar ook kennis en vaardigheden verwerven. Dat kwam niet alleen heel duidelijk naar voren uit het woordenboek, maar ook uit de omschrijvingen die de geïnterviewden gaven van leerlijn, sommigen in de sfeer van onderwijzen, anderen in de sfeer van leren (in engere zin). U vindt deze tweeledigheid terug in de definitie van leerlijn die ik voorstel. Het tweede wat me opviel was dat veel geïnterviewden het hadden over de "logische" of "systematische" volgorde in de leerinhouden, waar een leerlijn voor zou moeten zorgen. Maar waar die logica of systematiek dan vandaan moest komen, waarop die gebaseerd moest zijn, daar zeiden ze niets over. U vindt hun "logica" of "systematiek" terug in de definitie in het element "gemotiveerde volgorde". Dat geeft duidelijker aan dat de gekozen leerstof, leeractiviteiten en leerinhouden door iets te motiveren moeten zijn. Maar door wat?

Door een goede theorie, denk ik persoonlijk. Als we terugkijken naar de dubbele betekenis van leren (a en b) wordt duidelijk dat zo'n theorie niet exclusief uit de sfeer van het onderwijzen (dus de didactiek) hoeft te komen. Hij kan ook heel goed komen uit de sfeer van het leren in engere zin (de leerpsychologie) of meer in het bijzonder van het taal leren (de psycholinguïstiek), of van beide.

56