taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Vijfde conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 5 | Vijfde conferentie Het Schoolvak Nederlands (1992)


Bijdrage: De krant in het schrijfonderwijs: een lessenserie (Vera Kerremans)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

Hieruit zijn voor ons van belang: onderscheid kunnen maken tussen feiten en meningen, herkennen van het doel dat de schrijver nastreeft, de relatie tussen tekst en werkelijkheid, en het kunnen maken van een samenvatting, bijvoorbeeld bij het schrijven van een lead.

Kerndoel 17

Ten dienste van de toepassing bij het taalgebruik kennen de leerlingen:

  •  ten minste de volgende middelen waarmee de luisteraar of lezer gemanipuleerd kan worden: figuurlijk taalgebruik, clichés, persuasieve en suggestieve elementen

  •  de karakteristieke eigenschappen van ten minste de volgende tekstsoorten: het gedicht, het stripverhaal, het toneelstuk of de televisieserie, het verhaal, het dagboek, de instructietekst, de reclametekst, het kranteartikel

  •  de functie van beeld en opmaak in een tekst,

en hebben zij inzicht hoe een tekst gestructureerd kan worden met behulp van alinea's en door middel van een indeling in inleiding, kernstuk en slot.

Belangrijk in dit kerndoel zijn voor het werken met de krant: karakteristieke eigenschappen van een kranteartikel en de reclametekst, de functie van beeld en opmaak en de overige structurerende elementen als bijv. alinea's. Ook het 'kennen 'van persuasieve en suggestieve elementen kan bereikt worden door het leren herkennen daarvan in kranteteksten en misschien zelfs wel door er produktief mee bezig te zijn en zelf een ingezonden brief met een uitgesproken mening te formuleren of een advertentietekst. In dit kerndoel is de krant dus aanwezig als doel (het nieuwsbericht) en als middel.

Kerndoel 18

De leerlingen kunnen bij het verwerven van informatie gebruik maken van de volgende voor hen geschikte informatiebronnen en -systemen:

vraaggesprekken

  •  audiovisuele media

  •  schriftelijke informatiebronnen

  •  geautomatiseerde gegevensbestanden

Wat is er nu leuker dan een vraaggesprek leren voeren als leerling-journalist?

Samenvattend: in de kerndoelen voor het vak Nederlands in de basisvorming komen er een aantal voor die rechtstreeks verwijzen naar de massamedia, i.c. de krant. Als docent hoop je dan dat daar mooi materiaal voor is, of minstens ontwikkeld wordt. In het vervolg van mijn lezing zal ik laten zien dat dat materiaal er wel is, maar vaak gezocht moet worden buiten veelverkochte schoolmethoden om.

Rechtvaardiging voor het werken met de krant hoeft overigens niet alleen gezocht te worden in de kerndoelen. Twee onderzoeken (van Claire Groenen en Henk Blok) laten zien dat jongeren wel degelijk de krant lezen (3/4 van de jongeren in het v.o. leest regelmatig de krant), dat 53% het belangrijk vindt dat de krant in het onderwijs gebruikt wordt, maar dat slechts 8 % zegt dat dit ook regelmatig gebeurt. Dat is jammer, want uit het onderzoek blijkt ook dat beoordelaars (docenten Ne-

179

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties