taalunieversum

Zoek in de bundels:

Uitgebreid zoeken » « overzicht alle bundels

inhoudsopgave
« vorige pagina |  pagina 89 van 270  | volgende pagina »
naar een andere pagina

Jannemieke van de Gein

CONTOUREN VAN NIEUW GRAMMATICA-ONDERWIJS IN DE ONDERBOUW: EEN SCHETS

1. Inleiding

In deze bijdrage wil ik de herziening van het grammatica-onderwijs in de onderbouw van het voortgezet onderwijs ter discussie stellen. Hoewel zo'n herziening niet werkelijk op handen is, is er naar mijn smaak juist nu wel aanleiding toe de inhoud van dat grammatica-onderwijs opnieuw kritisch te beschouwen.

Eén aanleiding is het pleidooi voor de invoering van het vak taalkunde in de bovenbouw. Los van het realiteitsgehalte van dat pleidooi, los van hoe gewenst de invoering van zo'n vak eigenlijk is, roept het toch in ieder geval de vraag op wat taalkunde voor het onderwijs zou kunnen betekenen, niet alleen in de bovenbouw, ook in de onderbouw.

Daarmee kom ik meteen op het tweede punt dat volgens mij een aanleiding is voor een herbezinning op het grammatica-onderwijs in de onderbouw. Enkele van de pleitbezorgers van de bovenbouwtaalkunde ventileren immers, geheel ongevraagd, ook hun mening over de inhoud van onderbouwtaalkunde, en mij lijkt het daarom verstandig, en ook vruchtbaar, de handschoen op te rapen.

Ook recent beschikbaar gekomen feiten over grammatica-onderwijs vormen een aanleiding. Zowel Schuurs als ik deden onderzoek naar het effect van grammaticaonderwijs (Schuurs 1990; Van de Gein 1991a). Hoe verschillend deze studies ook zijn, één min of meer gelijkluidende conclusie kan uit beide getrokken worden en die luidt dat, gezien doelstellingen en effectiviteit, de traditionele inhoud van dat onderwijs beslist aandacht verdient.

Hierna geef ik eerst kort weer wat volgens sommige taalkundigen in de onderbouw de consequenties moeten zijn van de invoering van taalkunde als vak in de bovenbouw. In dat verband worden ook de doelstellingen van het grammaticaonderwijs nog eens naar voren gehaald. Daarna volgt een beknopte samenvatting van de, in deze context, belangrijkste onderzoeksresultaten van Schuurs en Van de Gein. Tenslotte schets ik de contouren voor een nieuwe inhoud van het grammatica-onderwijs in de onderbouw.

89