taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Zesde conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 6 | Zesde conferentie Het Schoolvak Nederlands (1993)


Bijdrage: Naar een curriculum waarin lezen, schrijven, spreken en luisteren in samenhang onderwezen worden (Roos Geerse)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

Samengevat, wanneer men lezen, schrijven, spreken en luisteren in samenhang wil onderwijzen, zal men een theorie moeten hebben over communicatie die van toepassing is op deze vier modi. Een theorie waarin het doelgerichte en dialogische karakter van teksten het uitgangspunt vormt, lijkt hiervoor geschikt.

Noten

1 Op dit moment is mij slechts een onderwijsmethode bekend waarin ook gebruik gemaakt wordt van de overeenkomsten tussen de verschillende modi. Dit is de methode Nieuw Nederlands van Wolters-Noordhoff.

2 Een voorbeeld van het leggen van een retorische relatie is het beargumenteren van een verzoek. Inhoudelijke relaties bestaan in de werkelijkheid ook zonder dat erover gecommuniceerd wordt - zo worden ze althans gepresenteerd. Retorische relaties bestaan alleen in communicatie en worden gelegd om te waarborgen dat een boodschap begrepen en beoordeeld kan worden.

In het programma Coöperatief leren studeren zijn deze handelingen als volgt terug te vinden. 'Zich oriënteren' en 'verduidelijken' zijn terug te vinden als fasen van de opdracht. De andere handelingen zijn terug te vinden als taken: 'informatie zoeken/geven' als 'onderzoeken'., 'argumenteren' als 'beoordelen', 'overzicht houden' als 'samenvatten' en 'selecteren' als 'regelen'.

4 Het idee dat sommige teksten niet een belangrijkste boodschap hebben, ontleen ik aan Pander Maat (1992). Hij noemt dit soort teksten themagecentreerd.

Literatuur

Pander Maat, H., Tekstanalyse: een pragmatische benadering. Utrecht: Faculteit Letteren R.U.U., 1992.

Rijlaarsdam, G.C.W., Basisvorming Nederlands. Leiden: Stenfert Kroese/Nijhoff, 1989.

Rossipal, H., Pragmatische Motivationsstruktur in Fachtexten. in: W. Mentrup (Hrsg.), Fachsprachen und Gemeinsprache. Duesseldorf: Schwann, 1979: 155-208.

69

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties