taalunieversum

Zoek in de bundels:

» Uitgebreid zoeken « overzicht alle bundels

« vorige pagina Inhoudsopgave | pagina 71 van 300 volgende pagina »

Box 3. Lesideeën voor het onderwijzen van de strategie 'verduidelijken' Verduidelijking is nodig wanneer er een woord gebruikt wordt dat de ontvanger niet kent. Leerlingen zullen dergelijke situaties moeten kunnen herkennen. Ze kunnen dit leren door in een tekst de woorden te onderstrepen die ze althans voor het lezen van die tekst niet kenden. Ze zullen ook manieren moeten leren kennen om achter de betekenis van dit soort woorden te komen. Deze kunnen ze voor een deel zelf bedenken. Ten slotte zullen leerlingen zelf verduidelijking moeten kunnen geven. Om dat te leren kan men leerlingen in duo's laten werken. De ene leerling geeft men de opdracht een begrip te verduidelijken, de ander moet dit begrip raden en een samenvatting geven. Leerlingen kunnen zo manieren vinden om een ander iets te verduidelijken (voorbeelden en omschrijvingen bijvoorbeeld).

Verduidelijking is ook nodig wanneer een zin ondoorzichtig is. Leerlingen moeten zulke zinnen leren herkennen. Daarvoor kan men hen moeilijke zinnen laten zoeken en categoriseren (inversie, veel bijzinnen, onduidelijke verwijzingen enz.). Het verduidelijken kunnen leerlingen oefenen door te proberen probleemzinnen helderder te formuleren.

Verduidelijking is ten slotte nodig wanneer de ontvanger zich afvraagt wat er precies bedoeld wordt met woorden of zinnen die iedereen op zijn eigen manier kan uitleggen. Hieronder is een opdracht afgedrukt die inzicht kan geven in deze vorm van verduidelijking.

Opdracht bij 'Stoerheid leidt soms tot seksueel geweld'

1. Het blok 'voor het lezen' is voor een deel al ingevuld: Vul de plekken die nog leeg zijn zo goed mogelijk in: Als je iets niet weet. zet dan een vraagteken. Vul achter

'ontvanger' in als wie je de tekst leest: als jezelf of als een stoere jongen bijvoorbeeld.

2. Ga de tekst lezen en geef rechts van de tekst je reacties tijdens het lezen: Schrijf deze meteen op, ga niet eerst de hele tekst lezen:

3. Vul het blok 'na het lezen' zo goed mogelijk in: Als je iets niet duidelijk is geworden, zet er dan een vraagteken achter.

71