taalunieversum

Direct naar menu
U bent hier: taalunieversum » onderwijs » conferentie het schoolvak nederlands »

Negende conferentie Het Schoolvak Nederlands

Bundel 9 | Negende conferentie Het Schoolvak Nederlands (1996)


Bijdrage: Exemplarisch werken met oude teksten, 'Jan van Beverley' (Mark Van Bavel)
Download deze bijdrage in PDF-formaat »

Het Schoolvak Nederlands

Na een instap waarin we de leerlingen in contact brengen met de thematiek van de tekst en zijn cultuur-historische context, lezen we met de leerlingen een paar fragmenten in de originele of in een hertaalde versie. Liever lazen we de tekst integraal: hij is een 1100 verzen lang. Dat moet dan wel in de originele versie; er bestaat namelijk geen volledige hertaling van. Daarna toetsen we de tekst aan verwante teksten van toen en aan de doorwerking van de tekst in een 'recent' verhaal, namelijk een verhaal van Tolstoj, en aan een film van de Taviani's. In dit materiaal gaat het om hetzelfde verhaal met telkens andere trekjes. Varianten, die mogelijk teruggaan op dezelfde oorspronkelijke tekst die op verschillende plekken anders werd verteld, mogelijk ingekleurd door plaatselijke toestanden en gewoonten (Verbij Schillings 1993).

2.2   Blauwdruk van het verhaal

Jan van Beverley lijkt gebaseerd op een vroeg-middeleeuwse legende, waarschijnlijk uit het Vaderboek. De Vooys (p.181) leidt het verhaal in zijn bundel als volgt in:

Van Oostrom (p.78) gaat een stap verder: zijn heremijt wordt gestraft om zijn hoogmoed...

2.3   Thematiek

Deze tekst, en vele laat-middeleeuwse met hem, draait rond het spel van onschuld, bekoring, zonde, schuldbesef, genade, berouw, biecht, boete, penitentie-vergeving. Uit die duivelse kringloop geraakt de zondaar door bemiddeling van een derde. Vaak is dat een vroom iemand; meestal Maria, de Middelares. Daar krijgt de zondaar de genade om te biechten. Als de zonde te zwaar is, trekt de zondaar-boeteling naar de paus. Zo krijgt hij, in de lijn van de rooms-katholieke traditie, een tweede kans in de biecht en na zijn dood, in het vagevuur.

10

© Nederlandse Taalunie, 2000-2012 alle rechten voorbehouden
WegwijzerColofonContactVrijwaringOpmerkingen en reacties