3.2 De Gemeenschappelijke Referentieniveaus

In de praktijk schijnt er brede - maar geenszins unanieme - consensus te bestaan over het aantal en de aard van de niveaus die gewenst zijn bij het inrichten van het talenonderwijs en de publieke erkenning van leerresultaten. Een basiskader van zes brede niveaus lijkt voldoende om de leerruimte te bestrijken die hierbij relevant is voor Europese taalleerders.

• Breakthrough ('doorbraak') komt overeen met wat Wilkins in zijn voorstel van 1978 'Formulaic Proficiency' noemde en door Trim in dezelfde publicatie 'Introductory' (inleidend) werd genoemd.
• Waystage ('tussenstap') weerspiegelt de bestaande inhoudspecificatie van de Raad van Europa.
• Threshold ('drempel') weerspiegelt de bestaande inhoudspecificatie van de Raad van Europa.
• Vantage ('uitzicht') weerspiegelt de derde inhoudspecificatie van de Raad van Europa, een niveau dat door Wilkins is omschreven als 'Limited Operational Proficiency' en door Trim als 'adequate response to situations normally encountered'.
• Effective Operational Proficiency ('effectieve operationele vaardigheid') werd door Trim 'Effective Proficiency' genoemd en door Wilkins 'Adequate Operational Proficiency', en komt overeen met een gevorderd competentieniveau, eigen aan complexere werk- en studietaken.
• Mastery ('beheersing') heet bij Trim 'comprehensive mastery' en bij Wilkins 'Comprehensive Operational Proficiency', en komt overeen met het hoogste examendoel in het ALTE-model. Dit niveau kan worden uitgebreid tot de hoger ontwikkelde interculturele competentie die wordt bereikt door vele taalprofessionals.

Deze zes niveaus vertegenwoordigen bij nadere beschouwing ieder een 'hoge' en een 'lage' interpretatie van de klassieke verdeling in basisniveau, middenniveau en gevorderd niveau. Bovendien is gebleken dat sommige namen die in de specificaties van de Raad van Europa aan de niveaus zijn gegeven, zich lastig laten vertalen (bijvoorbeeld Waystage en Vantage). Daarom is een vertakt systeem voorgesteld, zoals bij hypertekst, met als uitgangspunt een verdeling in drie algemene niveaus: A, B en C:

Afbeelding 1