De Taalunie Scriptieprijs is ingesteld door de Nederlandse Taalunie en wordt jaarlijks uitgereikt aan de beste in het Nederlands geschreven afstudeerscriptie/thesis over een onderwerp in de neerlandistiek. Met de Scriptieprijs wil de Nederlandse Taalunie studenten neerlandistiek in Nederland en Vlaanderen stimuleren om te excelleren met een in het Nederlands geschreven wetenschappelijke studie op het terrein van de Nederlandse taal- of letterkunde.
In 2003 kwamen scripties over taalkunde in ruime zin in aanmerking. De universiteiten werden verzocht een intra-universitaire jury samen te stellen en één scriptie in te dienen voor de interuniversitaire Scriptieprijs. Negen scripties werden ingediend.
Negen studenten wonnen dus de intra-universitaire Scriptieprijs. Dit zijn in alfabetische volgorde:- Laure Allain (Vrije Universiteit Brussel)
Meertalig onderwijs in Brussel: een etnografische benadering - Sarah Bernolet (Universiteit Antwerpen)
De rol van orthografie bij woordherkenning in het Nederlands: een aanvulling op morfologisch onderzoek van Schreuder & Baayen - Jantine Beuvens (Universiteit van Amsterdam)
Het flexibel bijvoeglijk naamwoord. Een onderzoek naar eerste taalverwerving van de uitzonderingen op het Nederlandse systeem van de adjectiefflexie - Eric Daamen (Universiteit van Tilburg)
Hoe eenduidig is samenhang in tekst? Experimenteel onderzoek naar de invloed van semantische en pragmatische factoren bij de interpretatie van relaties tussen zinnen - An De Meersman (Universiteit Gent)
Wie kwaad doet, boos ontmoet. Synchroon en diachroon onderzoek naar de frequentste adjectieven voor het concept 'boos' - Saskia Tuijn (Universiteit Utrecht)
Het sturend effect van vragen met voorbeeldantwoorden in een face-to-face-setting - Sara Verbrugge (Katholieke Universiteit Leuven)
Redeneren met inferentiële 'als-dan'-zinnen. Een experimenteel onderzoek - Wouter van Wingerden (Universiteit Leiden)
Wie wat beweert, die heeft wat. Relativa in het Nederlands: veranderingen en verklaringen - Jeroen Wittink (Vrije Universiteit Amsterdam)
Het gebruik van tijd als stofnaam
De jury was van mening dat bij de ingediende scripties een aantal bijzonder beloftevolle werkstukken zaten. Alle soorten onderwerpen -ook de moeilijkste- werden aangepakt, en met grote inzet uitgewerkt. Bijzondere waardering had de jury voor de goede inbedding in de vakliteratuur, de heldere lijnen en de goede opbouw. In sommige scripties viel daarenboven een grote wetenschappelijke volwassenheid op. Daar waar empirisch onderzoek werd uitgevoerd, kon de jury de deugdelijkheid van dit onderzoek waarderen. Wel waren de werkstukken in het algemeen eerder degelijk dan verrassend. Verder verdienen stilistiek en woordkeuze meer aandacht, terwijl ook de waarde van de meeste scripties gestegen zou zijn met een grotere beknoptheid en een stevigere doelgerichtheid. Ten goede viel de indrukwekkende rijkdom aan bronnen op die worden aangeboord.
Meer dan één scriptie kwam volgens de jury in aanmerking voor de prijs. De keuze werd bemoeilijkt doordat de jury het eerst eens moest worden over wat het criterium 'neerlandistisch' inhoudt. Als dit wordt ingevuld in de enge zin van het woord, komen alleen scripties gericht op de vergroting van onze kennis over specifiek-Nederlandse taalverschijnselen, zoals klanken, woordbouw en constructies, in aanmerking. De jury heeft evenwel gekozen voor een brede, open interpretatie, en ook scripties in aanmerking genomen waarin een bepaald verschijnsel van algemenere aard aan de hand van materiaal uit het Nederlands wordt onderzocht, hoewel de vraagstelling dus in principe ook onderzoekbaar was met materiaal uit een andere taal. Kwalitatief hoogstaand algemeen-linguïstisch onderzoek met het Nederlands als objecttaal draagt immers zonder enige twijfel bij tot de uitstraling, ook de internationale, van neerlandistiek, zeker als het Nederlands taalmateriaal bij uitstek geschikt is om een algemeen taalwetenschappelijk probleem te onderzoeken.
De jury heeft uiteindelijk beslist om de Taalunie Scriptieprijs 2003 toe te kennen aan een scriptie van dat tweede type, neerlandistisch in ruime zin. Daarvoor heeft de jury verschillende argumenten: in de scriptie wordt een eigen, wetenschappelijk serieuze prestatie neergezet en hoewel de onderzoeksvraag dus relatief taalonafhankelijk is, is de jury van mening dat door de wijze waarop het Nederlands taalmateriaal wordt ingezet in het onderzoek, de scriptie een belangrijke bijdrage levert aan het vakgebied van de neerlandstiek.
De jury had waardering voor de weloverwogenheid van het werkstuk, de helderheid en de strakke presentatie. Bijzonder veel appreciatie had de jury voor de koppigheid waarmee het onderzoek is uitgevoerd: het is deze koppigheid die het hart vormt van belangrijke wetenschappelijk onderzoek. De jury is daarenboven van mening dat in de winnende scriptie belangrijk interdisciplinair onderzoek wordt gerealiseerd en was geïntrigeerd door de uitkomst van dit onderzoek. Hoewel de jury de soms wat minder zorgvuldige woordkeuze in de scriptie betreurt, is zij van mening dat het een helder en ingenieus werkstuk is geworden, consistent qua rapportage, waarmee een interessante bijdrage wordt geleverd aan de lopende discussie over dit onderwerp. De gedrevenheid waarmee het onderzoek is uitgevoerd heeft de jury gesterkt in haar unanieme beslissing de Taalunie Scriptieprijs toe te kennen aan Sarah Bernolet voor haar scriptie 'De rol van orthografie bij woordherkenning in het Nederlands: een aanvulling op morfologisch onderzoek van Schreuder & Baayen'.
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties
