Taalunie scriptieprijs 2010 - juryverslag
Met de Taalunie Scriptieprijs bekroont de Nederlandse Taalunie jaarlijks de beste afstudeerscriptie over een onderwerp in de neerlandistiek. Met de prijs wil de Taalunie studenten in Nederland en Vlaanderen stimuleren om te excelleren met een in het Nederlands geschreven wetenschappelijke studie op het terrein van de Nederlandse taal- of letterkunde.
De Taalunie Scriptieprijs wordt afwisselend uitgereikt aan een letterkundige en een taalkundige scriptie. In 2010 gaat de prijs naar een scriptie op het terrein van de letterkunde. Elke universiteit in Nederland en Vlaanderen met een opleiding neerlandistiek krijgt de kans om één scriptie voor te dragen. Die scriptie dingt mee naar de interuniversitaire prijs.
In totaal werden acht scripties voorgedragen:
- Marleen Brock: Groningse studenten op reis. Natuur- en landschapsbeleving aan het begin van de negentiende eeuw (Rijksuniversiteit Groningen).
- Bram Caers: Een buchelin inn flemische. Over ontstaan en verspreiding van ridderepische literatuur in de Nederlanden (ca. 1150 - ca. 1450) (Universiteit Antwerpen).
- Liesbet Coolen: Joachim van Babylon van Marnix Gijsen en de fictionele reacties van Esther de Raad, L.S. Palder en Yvonne de Man: een dubbelperspectief van moraal en gender (Katholieke Universiteit Leuven).
- Marijn van Dijk: Geluid in Vondels Scheppingstrilogie (Universiteit van Amsterdam).
- Jaap Faber: Van islamitische ontzuiling tot hersteld kalifaat: islamrepresentaties in contemporain Nederlands literair proza (2000-2009) (Universiteit Utrecht).
- Renée Gabriël: De handschriftelijke overlevering van Senecaexcerpten uit de Spiegel Historiael van Jacob van Maerlant (Radboud Universiteit Nijmegen).
- Lize Lefaible: Een literaire vergelijking van de oorlogsdagboeken van Virginie Loveling en Joris van Severen (Vrije Universiteit Brussel).
- Lynn Roels: Buitenlandreceptie in vijf Vlaamse literaire tijdschriften in de periode 1890-1900: een kritische inventaris en analyse met bijzondere aandacht voor vertalingen (Hogeschool-Universiteit Brussel).
Op 7 december 2010 kwam de interuniversitaire jury bijeen om zich over de bovenstaande scripties te buigen. De jury bestond uit de volgende professoren:
- Anja de Feijter (Radboud Universiteit Nijmegen),
- Johan Koppenol (Vrije Universiteit Amsterdam),
- Elisabeth Leijnse (Universiteit Namen),
- Hans Vandevoorde (Vrije Universiteit Brussel),
- Georges Wildemeersch (Universiteit Antwerpen).
De jury is verheugd over de kwaliteit en het niveau van de ingestuurde scripties, die globaal een terugkeer naar de tekst laten zien. Bovendien is ze erg tevreden met het feit dat de inzendingen thematisch en methodologisch heel sterk van elkaar verschillen: van ridderepiek tot contemporaine romans, van 'New Philology' tot narratologie, van klassiek literair-historisch onderzoek tot receptieonderzoek, corpusonderzoek en experimenteel onderzoek. Deze thematische en methodologische diversiteit is volgens de jury illustratief voor de rijkdom van het hedendaagse onderwijs en onderzoek op het gebied van de Nederlandse letterkunde.
Bij het beoordelen van de scripties hield de jury rekening met verschillende criteria:
- Ten eerste werd gekeken naar de originaliteit en de algemene relevantie van het onderwerp en de aanpak. De jury stelde vast dat in het merendeel van de scripties degelijke, interessante maar ook originele onderzoeksvragen worden gesteld die een interessant en soms zelfs geheel nieuw licht werpen op de behandelde thematiek.
- Ten tweede werd aandacht besteed aan de methodologie en de academische vaardigheden. De jury stelde vast dat de meeste scripties degelijk theoretisch onderbouwd zijn en dat de analyses grondig werden uitgevoerd.
- Ten derde hecht de jury er waarde aan dat de bevindingen in de scriptie op een toegankelijke manier worden gepresenteerd: is de scriptie vlot en helder geschreven en leest zij plezierig? Een aantal van de ingezonden scripties valt op door de fraaie pen waarin het betoog is opgezet.
Bij de besprekingen van de jury werd snel duidelijk dat één scriptie favoriet was maar dat daarnaast twee andere scripties ook hoge ogen gooiden in de waardering van de jury. Gezien de thematische en methodologische verscheidenheid en de verscheidenheid van literair-historische aard, hecht de jury er waarde aan deze twee scripties een eervolle vermelding te gunnen. Het gaat hier om de breed opgezette studie Een buchelin inn flemische. Over ontstaan en verspreiding van ridderepische literatuur in de Nederlanden (ca. 1150 - ca. 1450) van Bram Caers en het sterk geschreven actuele betoog Van islamitische ontzuiling tot hersteld kalifaat: islamrepresentaties in contemporain Nederlands literair proza (2000-2009) van Jaap Faber.
De winnende scriptie heeft een bijzonder origineel onderwerp en is een systematische, voortreffelijk geschreven en goed uitgewerkte contextualisering van een onbelicht gebleven boek, geplaatst in literair-historische context en in de algemene context van de geschiedenis van de geesteswetenschappen. De auteur gebruikt de behandelde tekst om er diverse scharnierpunten mee te belichten van geografische, poëticale, theologische en filosofische aard. Tegelijk wordt niets van de tekst onderbelicht gelaten en weet ze met groot gemak tal van theorieën aan te wenden en toe te passen. De winnende scriptie is een zeer gedegen studie, met uitgebreide functioneel gebruikte secundaire bronnen, en kan mogelijk de aanzet zijn tot een proefschrift.
De jury besliste dan ook eensgezind om de Taalunie Scriptieprijs 2010 toe te kennen aan Marleen Brock (Rijksuniversiteit Groningen) voor haar scriptie Groningse studenten op reis. Natuur- en landschapsbeleving aan het begin van de negentiende eeuw.
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties
