taalunieversum

1. een contract afsluiten om ouders bij het beleid te betrekken;
2. samenwerken met het CLB;
3. (na)vorming volgen;
4. de begeleiding bij het beleid betrekken.

• beeldende kunsten;
• sociaal-cultureel vormingswerk;
• journalistiek.

Een aan de AHKCO gelieerd instituut is het Instituut voor Dienstverlening, Onderzoek en Studiebegeleiding (IDOS), dat diverse contractactiviteiten op het gebied van onderzoek en training ontplooit.

• van, betreffende, behorende tot een academie of hogeschool;
• gevormd aan een universiteit;
• academische rang van iemand die óf aan een hogeschool óf aan een universiteit is gepromoveerd.

Mensen die een ander schrift dan het Latijnse schrift beheersen.

1. ze zijn tussen vijf en achttien jaar oud;
2. ze hebben een andere taal dan het Nederlands als moedertaal;
3. ze beheersen de Nederlandse onderwijstaal onvoldoende om met goed gevolg de lessen te kunnen volgen;
4. ze hebben geen Belgische of Nederlandse nationaliteit;
5. ze hebben nog geen volledig schooljaar onderwijs gevolgd in een school met het Nederlands als onderwijstaal.

In bepaalde gevallen kan een school een onthaalklas inrichten voor anderstalige nieuwkomers die er school lopen.

• een A-attest: de leerling is geslaagd; hij kan zonder enige beperking naar een volgend leerjaar overgaan en vrij kiezen welke studierichting hij wil volgen;
• een B-attest: de leerling is geslaagd, maar kan in een volgend leerjaar niet kiezen voor een of verschillende onderwijsvormen en/of studierichtingen (= clausulering), de school in kwestie bepaalt tot welke onderwijsvormen en/of studierichtingen de leerling toegang krijgt en tot welke niet. De school moet meedelen waarom ze deze beslissing neemt. Gaat een leerling niet akkoord met deze beslissing, dan kan hij/zij beslissen om het jaar over te doen en zo proberen een oriënteringsattest A te behalen;
• een C-attest: de leerling is niet geslaagd en moet zittenblijven. De school deelt de reden van deze beslissing mee. Ook als een leerling tijdens het schooljaar van school verandert, krijgt hij, bij de overstap naar zijn nieuwe school, een oriënteringsattest C mee, dit als bewijsstuk dat hij/zij de lessen van het schooljaar voor een deel gevolgd heeft.

De kennis, vaardigheden en attitudes waarover elke afgestudeerde moet beschikken om op een volwaardige manier in een beroep te kunnen stappen en er te functioneren.

Meer specifiek wordt 'basiscompetenties' ook gebruikt voor de doelen waaraan gewerkt wordt in opleidingen voor volwassenenonderwijs in Vlaanderen, georganiseer door CVO's.

Vergelijk met: ontwikkelingsdoelen.

In Nederland zijn de basiseducatie en het voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (vavo) sinds 1998 samengevoegd onder de noemer educatie. Deze vorm van onderwijs vindt plaats in regionale opleidingencentra. In 1998 waren er in Nederland 54 instellingen voor basiseducatie.

Zie ook: primair onderwijs.

Opgelet: in Nederland heeft de term basisonderwijs een enigszins andere betekenis.

Opgelet: in Vlaanderen heeft de term basisonderwijs een enigszins andere betekenis.

Zie ook: open leercentrum.

• welke ambten (bv. leraar secundair onderwijs, kleuteronderwijzer, leermeester lichamelijke opvoeding ...) een leraar mag uitoefenen;
• welke vakken hij/zij mag geven;
• in welk soort onderwijs (bv. gewoon of buitengewoon), het onderwijsniveau (bv. kleuteronderwijs, lager onderwijs, secundair onderwijs), de onderwijsvormen en de graden waarin een leraar mag lesgeven;
• in welke weddeschaal hij/zij bezoldigd zal worden;
• of een leraar al of niet vast benoemd kan worden.

Tot 1997 heette deze leerweg het 'leerlingwezen' of het 'leerlingenstelsel'. Vandaag wordt deze manier van opleiden aangeduid met de term 'mbo - werkend leren'.

1. de assistentopleiding;
2. de basisberoepsopleiding;
3. de vakopleiding;
4. de middenkader- of specialistenopleiding.

Zo'n 39 procent van de Nederlandse beroepsbevolking heeft een beroepsopleiding achter de rug. Elk jaar kiezen ongeveer 435 000 jongeren voor een beroepsopleiding in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo).

Regionale opleidingencentra (roc's) bieden naast beroepsonderwijs ook volwasseneneducatie aan. Zo'n 200 000 volwassenen maken daar elk jaar gebruik van. Zij leren onder andere (beter) lezen en schrijven, volgen inburgeringsprogramma's of een vmbo-, havo- en vwo-opleiding.

Zie ook: Bve Raad.

Een beroepsopleidende leerweg omvat een praktijkdeel van tenminste 20% en minder dan 60%. Er wordt in deze opleiding meer tijd in school doorgebracht dan bij de andere leerweg in het middelbaar beroepsonderwijs: de beroepsbegeleidende leerweg (bbl).

Het onderdeel beroepspraktijkvorming beslaat 20 tot 80 procent van de studieduur van een beroepsopleiding. Om hun diploma te behalen moeten leerlingen de beroepspraktijkvorming met succes doorlopen hebben.

1. Op middellange termijn zullen bso-scholen een modulair systeem aanbieden. Ze stappen af van het jaarklassenmodel en de leerlingen kunnen per onderdeel van bewezen vakkennis een attest behalen. Deze modulaire opbouw is momenteel in een experimenteerfase.
   
   
2. Er bestaat in het bso ook een vierde graad. Die start na het zesde jaar. Een voorbeeld is de driejarige opleiding voor verpleegkundige. Daarnaast bestaan in deze graad ook de tweejarige richtingen kleding en plastische kunsten. Zie ook asbo.
   

• het basisdiploma: bv. diploma van master van de taal en letteren, diploma van geaggregeerde lager secundair onderwijs (=regent), diploma van hoger technisch onderwijs;
• een bewijs van pedagogische bekwaamheid: bv. diploma van geaggregeerde voor het hoger secundair onderwijs.
  Opgelet: sommige diploma's - bv. van (kleuter)onderwijzer, van regent - combineren in één diploma zowel het basisdiploma als het bewijs van pedagogische bekwaamheid;
  
• eventueel nuttige ervaring: voor een aantal ambten of vakken kan de praktijkervaring, d.i. de tijd waarin men als werknemer of zelfstandige een beroep of ambacht uitoefende buiten het onderwijs, erkend worden als een onderdeel van het bekwaamheidsbewijs.

• de overheid (niet de privésector) neemt het initiatief de kennismaatschappij bij zoveel mogelijk Europeanen te brengen;
• de mobiliteit in Europa wordt bevorderd door vergelijkbare diploma's (het bachelor-masterstelsel);
• overdracht van studiepunten;
• uitwisseling van studenten en docenten;
• samenwerking tussen opleidingsinstituten wordt bevorderd;
• onafhankelijke kwaliteitscontrole.

1. kinderen met een lichte mentale handicap;
2. kinderen met een matige of zware mentale handicap;
3. kinderen met ernstige emotionele problemen en/of gedragsproblemen;
4. kinderen met een lichamelijke handicap;
5. kinderen die voor langere tijd zijn opgenomen in een ziekenhuis;
6. kinderen met een visuele handicap;
7. kinderen met een auditieve handicap;
8. kinderen met ernstige leerstoornissen.

1. bko (buitengewoon kleuteronderwijs) voor leerlingen van 2,5 tot 6 à 8 jaar;
2. blo (buitengewoon lager onderwijs) voor leerlingen van 6 tot 13 à 15 jaar (bko en blo vormen samen het buitengewoon basisonderwijs);
3. buso (buitengewoon secundair onderwijs) voor leerlingen van 13 (eventueel 12) tot 21 jaar of ouder.

1. type 1: voor jongeren met een lichte mentale handicap;
2. type 2: voor jongeren met een matige of ernstige mentale handicap;
3. type 3: voor jongeren met karakteriële stoornissen;
4. type 4: voor jongeren met een fysieke (= lichamelijke) handicap;
5. type 5: voor langdurig zieke jongeren;
6. type 6: voor jongeren met een visuele handicap;
7. type 7: voor jongeren met een auditieve handicap.

• het NT2-onderwijs;
• de intake, de voortgang en de afsluiting van onderwijs- en opleidingstrajecten in het beroepsonderwijs (bo), het voortgezet onderwijs (vo), het hoger beroepsonderwijs (hbo);
• voor inburgeringsprogramma's van gemeenten en voor arbeidstoeleidingstrajecten van re-integratiebedrijven.

• gemiddeld 600 uur Nederlandse taal;
• een cursus maatschappijoriëntatie;
• een cursus beroepenoriëntatie;
• maatschappelijke begeleiding;
• trajectbegeleiding.

1. Het vmbo bb kent voor de praktijkvakken een centraal schriftelijk en praktisch examen (cspe) en uitsluitend voor de algemeen vormende vakken een centraal schriftelijk examen (cse);
2. Het vmbo kb heeft naast het cse (centraal schriftelijk examen), voor de praktijkvakken ook nog een cie (centrale integratieve eindtoets);
3. vmbo gl, vmbo tl, havo en vwo hebben alleen een cse (centraal schriftelijk examen).

1. leren en studeren;
2. de schoolloopbaan;
3. preventieve gezondheidszorg;
4. sociaal-emotionele ontwikkeling.

Het CTO is actief in alle onderwijsgeledingen, en werkt samen met scholen, bedrijven, organisaties en overheden die werk willen maken van taalonderwijs Nederlands.

Het CTO is één van de drie partners die samen het Steunpunt GOK vormen. Binnen die structuur worden de activiteiten van het vroegere Steunpunt NT2 voortgezet.

Meer info: www.nt2.be

Vroeger 'onderwijs voor sociale promotie' of 'avondonderwijs' genoemd. Het is onderwijs, georganiseerd op zowel secundair niveau (bso en tso) als op het niveau van het hoger onderwijs (ho). Op enkele opleidingen na is het onderwijsaanbod een afspiegeling van het aanbod van het voltijds onderwijs. Voor dit onderwijs kan men terecht in ruim 130 centra voor volwassenenonderwijs. Doordat ze verspreid liggen over heel Vlaanderen, kan iedereen in zijn buurt wel een centrum vinden. Het aanbod van cursussen is heel breed en uiteenlopend.

Meer info: zie het overzicht van alle CVO's op de website van het Departement Onderwijs.

Meer info: Centrum voor schoolpsychologie

1. Les van een hoogleraar;
2. School voor voortgezet/secundair onderwijs. In Vlaanderen zijn colleges altijd vrije scholen, die oorspronkelijk enkel toegankelijk waren voor jongens (de tegenhanger, lycea, waren oorspronkelijk enkel toegankelijk voor meisjes). Sinds 1994 mag in Vlaanderen echter niemand meer de toegang worden geweigerd tot een secundaire school op basis van geslacht.

1. Courant gebruikt als naam voor een scholengemeenschap;
2. Courant gebruikt als naam voor regionale opleidingscentra.

Verzamelnaam van door de onderwijsoverheid gesubsidieerde internationale projecten die deel uitmaken van het Socratesprogramma (zie Socrates).

Comenius wil de kwaliteit van het schoolonderwijs verbeteren en de Europese dimensie erin versterken. Dit gebeurt door het ondersteunen van de internationale samenwerking tussen scholen. Daarnaast wil Comenius het talenonderwijs aanmoedigen en het intercultureel bewustzijn van leerkrachten en leerlingen vergroten. Ten slotte wil Comenius een bijdrage leveren tot een betere professionele ontwikkeling van het personeel in de onderwijssector.

Concreet gebeurt dit alles via schoolprojecten, taalprojecten en schoolontwikkelingsprojecten voor leerkrachten en leerlingen, nascholingsbeurzen voor leraren/docenten, directies; taalstages voor toekomstige taalleerkrachten enz.

Zie ook: Lingua, Leonardo, Grundtvig, Erasmus, Minerva.

• kosteloosheid;
• eerlijke concurrentie;
• verbod op politieke activiteiten;
• handelsactiviteiten;
• reclame en sponsoring;
• participatie.

In Nederland vergelijkbaar met de bijzondere school.

De wortel van het daltononderwijs ligt in 1905 in een school in Wisconsin in de Verenigde Staten. De jonge, net afgestudeerde onderwijzeres Helen Parkhurst werd er aangesteld om als enige leerkracht de veertig kinderen van zes tot en met twaalf jaar op dit eenmansschooltje les te geven. De pas begonnen docente koos voor een onderwijsvorm afgestemd op het individu in plaats van het frontale klassikale onderwijs.

Zie ook: methodeschool, traditionele vernieuwingsschool.

1. het concretiseren van de leerstof;
2. de actieve deelname van het kind;
3. de globalisatie (het kind ziet eerder het geheel dan de delen);
4. de belangstellingscentra.

• men heeft recht op het diploma wanneer men alle deelkwalificaties behorende bij de opleiding met een voldoende heeft afgesloten;
• wanneer men na het behalen van het diploma wil doorstuderen, krijgt men vrijstelling voor die deelkwalificaties die men reeds heeft behaald in een eerdere opleiding.

Zodra een leerling op 16-jarige leeftijd zijn volledige leerplicht beëindigt, begint zijn partiële leerplicht, die een jaar duurt. De leerling moet dan in principe gedurende twee dagen geregeld onderwijs volgen aan een instelling voor gedeeltelijke leerplicht. Partieel leerplichtige jongeren die een beroepspraktijkovereenkomst hebben in een bepaalde bedrijfstak volgen één dag per week onderwijs in de beroepsbegeleidende leerweg (bbl) en volgen vier dagen per week de praktijkopleiding.

Opgelet: in Vlaanderen heeft deeltijds onderwijs een iets andere betekenis.

• dat gedurende minder dan 7 maanden gegeven wordt;
• van gedurende 7 maanden of meer dat minder dan 16 klokuren of 19 lesuren per week wordt gegeven;
• dat gegeven wordt aan studenten voor wie het volgen van onderwijs niet de voornaamste bezigheid is.

Website: www.ond.vlaanderen.be

Zie: Entiteit Curriculum.

Officieel bewijsstuk dat een persoon voldaan heeft aan de eisen die een eindexamen aan hem gesteld heeft. Een diploma wordt bij het met succes afronden van een bepaalde opleiding uitgereikt aan leerlingen uit het algemeen vormend onderwijs (avo), het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo), educatie en beroepsonderwijs (na 1-8-97) en voor de deeltijdopleiding tot leraar speciaal onderwijs (so).

Opgelet: in Vlaanderen heeft deze term een iets andere invulling

Opgelet: in Nederland heeft deze term een iets andere invulling

Voor een volledige beschrijving van de ambten in de Vlaamse hogescholen, zie hogeschoolpersoneel.

Opgelet: in Nederland heeft docent een andere betekenis.

• controleert de ontwikkeling en realisatie van de leerplannen die zijn goedgekeurd door de regering;
• controleert of de school de vak- of leergebiedgebonden eindtermen bereikt en of ze de ontwikkelingsdoelen en/of vak- of leergebiedoverschrijdende eindtermen in voldoende mate nastreeft;
• controleert de toepassing van de schooltijd;
• controleert de hygiëne van de schoolaccommodatie, de taalwetgeving, de onderwijs- en schooluitrusting;
• geeft advies over de financiering van de onderwijsinstellingen;
• formuleert beleidsadviezen over het onderwijs.

Lesgevers in de basiseducatie in Vlaanderen worden gewoonlijk 'educatieve medewerkers' genoemd.

Website: www.edventure.nu

1. het schoolexamen (tot 1998 'schoolonderzoek' genoemd) wordt georganiseerd door de school;
2. het centraal examen (ce): dit is een landelijk examen dat voor alle scholen gelijk is.

• eindtermen en ontwikkelingsdoelen;
• ontwikkeling van instrumenten;
• voorbereiding opleidingenstructuur;
• adviseren en deskundigheidsinbreng;
• beleidsvoorbereidend studiewerk;
• samenwerkingsverbanden met andere diensten van het departement Onderwijs;
• internationale samenwerkingsverbanden;
• publicaties en implementatie eindtermen en ontwikkelingsdoelen;
• dienstverlening.

De Erasmusbeurzen variëren van de ene lidstaat tot de andere en zijn bedoeld om de extra uitgaven te helpen bekostigen die het buitenlandse studieverblijf met zich meebrengt. Daarnaast steunt Erasmus ook onderwijzers die in andere Europese landen werken.

Zie ook: Socrates, Lingua, Leonardo, Grundtvig, Comenius, Minerva.

Zie: Gemeenschappelijk Europees Referentiekader