Verslag in Dixit, Tijdschrift over toegepaste taal- en spraaktechnologie, door Arjan van Hessen.
Taal in Bedrijf
Op dinsdag 22 november was het zover: Taal in Bedrijf. Deze opvolger van het twee jaar eerder door NOTaS georganiseerde "Team voor Taal" werd dankzij een grote subsidie van €50K van de Nederlandse Taalunie groots aangepakt. In het Evoluon in Eindhoven werden 3 sprekers voor het plenaire ochtendprogramma gevraagd en 27 voor de sessies in de middag.
Het doel van deze (niet-NOTaS) bijeenkomst was om (potenti�le) afnemers van Taal en Spraaktechnologie met leveranciers en ontwikkelaars in contact te brengen. Er bestaat nog steeds een soort koudwatervrees op het gebied van TST-toepassingen en men wilde proberen dit een weg te nemen door vooral echte (=commerci�le) gebruikers van TST-applicaties aan het woord te laten. Uiteraard is er niet sprake van ��n type TST-applicatie en dus werd een heel scala aan onderwerpen met sprekers geregeld zodat alle onderwerpen min of meer aan bod zouden komen en alle bezoekers op z'n minst ��n onderwerp van zijn/haar gading zou vinden.
Ochtendprogramma
De dag begon met een korte film van 3 studenten van de Hogeschool voor Kunsten uit Utrecht. Veel herrie en flitsend gefilmd, gaf het een korte impressie van een aantal bekende toepassingen van taal en spraaktechnologie. Natuurlijk zouden sommigen andere keuzes gemaakt hebben, maar op deze manier kreeg je wel een indruk van hetgeen jonge buitenstaanders er van vinden.
Na een inleidend praatje door Linde van den Bos, voorzitster van de Nederlandse Taalunie, hield Co Berendsen een vertelling. Co, in het dagelijkse leven partner bij Boer & Croon NeXtrategy, vertelde een soort sprookje over het toepassen van Taal en Spraaktechnologie in het verbeteren van klantcontacten. Hij benadrukte dat het essentieel is om op een andere manier na te denken over de manier waarop bedrijven met hun klanten omgaan. In zijn dagelijkse leven komt hij het dikwijls tegen dat men klanten vooral als lastig ziet: ze stellen vragen, kosten tijd, en leiden de aandacht maar af. Deze simpele, al te ware boodschap, was waarschijnlijk wel bekend bij veel bezoekers uit het bedrijfsleven, maar bood zeker voor de aanwezige onderzoekers een frisse kijk op de manier waarop het (helaas) vaak toegaat.
Na de pauze, hield Luc Soete een voor mij inspirerende lezing over de veranderende samenleving. Luc Soete in het dagelijks leven hoogleraar op de Universiteit van Maastricht, had het over de implicaties die de verschuiving van informatiemaatschappij naar communicatie maatschappij voor ons alle heeft. Hij liet zien dat de bijdrage van ICT niet erg zichtbaar is in de welvaartsoverzichten van onze wereld, gegeven de huidige meetmethoden die hiervoor gebruikt worden. Zo introduceerde hij het begrip informatie-inflatie. In alle overzichten wordt slechts gesteld dat informatie beschikbaar is, maar niet wat de kwaliteit ervan is. Die kwaliteit is de laatste jaren enorm verbeterd, maar het is volstrekt niet duidelijk op welke wijze dat tot een 'betere' samenleving heeft bijgedragen.
Als afsluiter kwam Hans Appel, CTO van Sun Microsystems, met een knallende presentatie over het nut om anders met creativiteit om te gaan. In zijn optiek wordt er bij de inzet van ICT (waaronder taal en spraaktechnologie) nog steeds te veel geredeneerd vanuit het gezichtspunt van een boekhouder. Bedrijven beschermen angstvallig hun producten en leveranciers van content houden alles het liefst achter slot en grendel. Hans liet zien dat de komst van opensource software en de enorme verspreidingsmogelijkheden die Internet biedt, dit traditionele model aan het wankelen brengen. Uiteraard moeten bedrijven nog steeds geld verdienen, maar de wijze waarop moet anders. Het multimedia bedrijf Noterik heeft het ochtendprogramma gefilmd zodat iedereen dit nog eens rustig kan bekijken. De link naar deze opnamen is: http://www.bestuuronline.nl/taalinbedrijf/tib_22nov.asx.
Lunch
De exact 100 minuten durende uitstekende lunch was een ideale mogelijkheid om: te netwerken, bijgepraat te worden over net gestarte Stevin-projecten en om direct in contact te komen met bedrijven die daadwerkelijk taal en spraaktechnologie ontwikkelen dan wel implementeren. In de grote hal stonden ongeveer 20 informatie stands met TST-gerelateerde bedrijven (Telecats, Knowledge Concepts, Dutchear, Linguistic Systems, CMGLogica, Human Inference, Linguistica, TextKernel, Q-go en natuurlijk Polderland), TST-organisaties (NOTaS, TST-centrale en de Nederlandse Taalunie) en lopende, TST-gerelateerde onderzoeksprojecten. Samen besloegen deze stands waarschijnlijk 90% van het taal en spraaktechnologie potentieel in Vlaanderen en Nederland!
Het aardige van deze uiteenlopende mix van groepen was dat men eenvoudig met elkaar in contact kwam. De academische wereld kon kennisnemen van de bedrijven (wat doen ze nu met onze onderzoeksresultaten) en het bedrijfsleven kon laagdrempelig kennisnemen van de nieuwe TST-mogelijkheden (wat kunnen we samen doen, wat kunnen we over een paar jaar verwachten etc.). Dat dit netwerken aansloeg bleek wel uit het grote aantal deelnemers dat om 14:00 door de organisatoren naar de parallelle sessies gestuurd moest worden.
Middagprogramma
De middag was vooral bedoeld om potenti�le gebruikers te informeren over de wijze waarop TST-applicaties in bedrijven ge�mplementeerd kunnen worden. Het waren ditmaal nadrukkelijk niet de makers of de implementators van de applicaties die aan het woord kwamen. Echte gebruikers vertelde over het waarom, het hoe en het uiteindelijk resultaat van het toepassen van TST. Er waren in het totaal 27 workshops verdeeld over 9 verschillende interesse velden.
- Onderwijs
- Toerisme, cultuur & vrije tijd
- Transport & logistiek
- Overheid & publieke diensten
- Media
- Gezondheidszorg
- Telecom
- Financi�le sector
- TST voor mensen met communicatieve beperkingen.
Hoewel niet alle sessies even druk bezocht werden (met name de laatste van 16:00 tot 17:00 waren wat leeg), was op het einde nog meer dan 50% van de genodigden aanwezig.
Evaluatie
De offici�le evaluatie van de dag toonde aan wat de organisatoren al voorvoelden: grosso modo was het een groot succes! Meer dan driekwart van de deelnemers gaf aan het als geslaagd te beschouwen en een volgende keer zeker terug te komen.
Wat cijfers: 370 mensen hadden zich vooraf ingeschreven, 30 deden het de dag zelf zodat we in potentie 400 geinteresseerden hadden. 30 mensen hadden vooraf laten weten toch niet te kunnen komen en 80 mensen kwamen gewoon niet opdagen, zodat er uiteindelijk 290 deelnemers waren. Gegeven de korte voorbereidingstijd (9 weken) is dit erg netjes!
Een aantal onderwerpen (overheid & publieke diensten en TST voor mensen met communicatieve beperkingen) werden als dusdanig nuttig bestempeld, dat nu al besloten is er later nog aparte bijeenkomsten over te houden.
Was er ook kritiek? Jazeker! Een veel gehoorde klacht was dat, hoewel de ochtendsprekers zelf wel in orde waren, hun onderwerpen wel wat (erg) ver van taal en spraaktechnologie afstonden: veel deelnemers hadden liever iets meer TST-inhoudelijke praatjes gehoord. Een ander duidelijk teleurstellend feit was het geringe aantal Vlaamse deelnemers (slechts 9%). Na het echec van Lernout&Hauspie zijn er slechts z��r weinig Vlaamse TST-bedrijven overgebleven. Ook is er blijkbaar minder belangstelling van Vlaamse bedrijven voor het toepassen van TST hoewel het feit dat het evenement in Nederland werd georganiseerd en er vooral Nederlandse gebruikers een praatje kwamen houden, hier ongetwijfeld ook een rol bij gespeeld zal hebben. De deelnemende bedrijven tenslotte, waren tevreden en spraken van een hoge kwaliteit van de bezoekers: geen wereldverbeteraars, mensen met de ultieme oplossing of consultants die zichzelf kwamen aanprijzen, maar ge�nteresseerde bezoekers die veel van de hoed en de rand wilde weten.
Hoewel het, gezien de hoge kosten van dit soort bijeenkomsten ,niet zeker is of er binnen de looptijd van het Stevin-project nogmaals zo'n beurs georganiseerd zal worden, zullen er wel "dedicated follow-ups" komen die voor een kleiner publiek wat dieper op de materie in zullen gaan. Als bovendien de grote aantallen professionele contacten in de nabije toekomst leiden tot een aantal aansprekende TST-projecten, dan zullen alle gestelde doelen gehaald zijn!
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties
