Macht!
In calvinistisch Nederland naaide men nog via een gat tussen de lakens. Mijn boek schokte omdat er een paar seksuele belevenissen in worden beschreven.
De Nederlands schrijver Jan Cremer over zijn omstreden boek Ik, Jan Cremer
Teksten hebben vaak een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis. De Bijbel heeft gezorgd voor een wijde verspreiding van het christendom. Tijdens de Franse Revolutie (1789) moesten pamfletten het lezen van romans tegengaan. Volgens de revolutionairen gaven romans de werkelijkheid verkeerd weer. Het boek De negerhut van oom Tom wordt beschouwd als hét boek dat ervoor zorgde dat de slavernij in Amerika werd afgeschaft (1863). Het boek ligt bij de zwarte gemeenschap trouwens niet zo goed, omdat de hoofdpersonen nogal neerbuigend worden beschreven.
Gevaar!
Religieuze en politieke machthebbers hebben boeken vaak als een bedreiging ervaren. Het beruchtste voorbeeld is Mein Kampf uit 1925, waarin Adolf Hitler zijn politieke ideeën uiteenzette. Het mag in Nederland nog altijd niet worden herdrukt.
In 1989 vond de Iranese leider Khomeini het boek The Satanic Verses van de Engelse schrijver Salmon Rushdie beledigend voor de islam. Hij sprak een fatwa uit: wie Rushdie doodde, kreeg een hoge beloning. Pas na tien jaar is die fatwa weer opgeheven.
Andere boeken werden verboden of sterk afgeraden omdat ze onzedelijk waren, opruiend of grof. Zo zou Lady Chatterley’s Lover uit 1928 van de schrijver D.H. Lawrence te veel sekspassages bevatten. Pas in 1960 na een opzienbarend proces mocht het in Engeland ongecensureerd verschijnen. Binnen twee maanden werden er meer dan twee miljoen exemplaren van verkocht.
