Ambtenaren schrijven graag
In augustus van dit jaar konden ambtenaren op de website van de Nederlandse Taalunie een vragenlijst invullen (zie de verantwoording bij Nederlandse Taalunie). We vroegen hen of ze veel moeten schrijven in hun werk, of ze dat leuk vinden en of ze er een speciale opleiding voor hebben gehad. Ook vroegen we of ze de spellingcorrector gebruiken en of hun teksten worden gecontroleerd door collega’s of chefs. Wat ons het meest opviel, is dat er weinig verschil was tussen de antwoorden van de 1500 ambtenaren: Jong of oud, Vlaams of Nederlands, werkzaam bij een gemeente of een ministerie. Driekwart houdt (veel) van schrijven, vier procent niet en de rest ‘een beetje’.
Verboden woorden
We vroegen naar voorbeelden van woorden en uitdrukkingen die
de ambtenaar niet mag gebruiken in ambtelijke teksten. We hadden
bekende ambtelijke fossielen verwacht, en die werden ook inderdaad
op grote schaal gemeld. Afkortingen, jargon en Engelse woorden zijn
taboe en de woorden die het vaakst werden genoemd zijn: derhalve,
jegens, middels, niettegenstaande en voorts.
Het kan niet dat in een overheidsdocument ‘voor de burgers’ termen staan als heterogeniteit en chronotopen. Zeg het in gewonemensentaal.
Het kan niet dat in een overheidsdocument 'voor de burgers' termen staan als heterogeniteit en chronotopen. Zeg het in gewonemensentaal.
Karine Nicolay,
Hoofdredacteur Wablieft,
een Belgische krant in
eenvoudig Nederlands
Tot onze grote verrassing hebben sommige overheidsinstellingen ook vastgelegd dat het verboden is om gebruik te maken van:
onwelvoeglijke termen
bargoens
grof en kwetsend taalgebruik
krachttermen
beledigende teksten
discriminerende teksten
onbeleefde termen (ook al doet de burger dat)
De top-10 van het Ambtenarees
Ambtenaren zijn zich heel goed bewust van hun aparte taalgebruik. We vroegen: ‘Zijn er woorden die u wel in teksten voor burgers gebruikt, maar die u niet in persoonlijke correspondentie zou gebruiken?’ Dat leverde een hele lijst op. Het vaakst genoemd werden:
gelet op
desalniettemin
dienen (i.p.v. moeten)
ingevolge
gelieve
in het kader van
inzake
betreffende
bovenvermeld