Discussie

Mijn naam is Peeters Luc

Jan T'Sas

"Mijn naam is Peeters Luc. Ik ben woonachtig te Wondelgem en werkzaam te Gent." Zo stelt de al wat kalende kandidaat zich voor, zwaar Gents accent incluis. Zijn haar is netjes gekamd, de make-updame heeft het zweet van zijn gezicht gepoederd en de quizmaster knikt. Het is primetime op tv en enkele honderdduizenden Vlamingen kijken toe. Ik vraag me af wat ze denken als Peeters Luc zich voorstelt. Een grote groep denkt vermoedelijk niets. Is er dan iets aan de hand?

'Peeters Luc?' Dat moet een overblijfsel zijn van zijn schooltijd. Het zal nog wel een generatie duren voor het er helemaal uit is, maar generaties lang zijn wij Vlamingen op school uitsluitend aangesproken met onze familienaam. Zeker tot in de jaren zeventig, mogelijk nog wat langer. Het hoorde bij een onderwijsvisie waarbij de leerstof veel belangrijker was dan de leerling. Die scheve verhouding is vandaag de dag wel rechtgetrokken. Luc Peeters is het nu, of zeg maar Luc.

'Woonachtig te Wondelgem? Werkzaam te Gent?' Dat moet formulierentaal zijn. Generaties lang zijn we met Ambtenarees geteisterd: waar bent u woonachtig? Waar bent u werkzaam? ... Hoewel er op het vlak van ambtelijk taalgebruik intussen veel verbeterd is, krijgen we de dinosaurussentaal nog geregeld onder de ogen. Sommige officiële formulieren en documenten getuigen van hardnekkig in stand gehouden archaïsche formalismen. Je kunt niet anders dan woonachtig en werkzaam zijn, toch? En o ja, op diezelfde formulieren moet je je voornaam achter je familienaam invullen...

Tot daar mijn giswerk naar het ontstaan van 'Peeters Luc, woonachtig en werkzaam te...'. Rest de vraag: waarom sleept Luc dit arsenaal van verouderd taalgebruik mee naar een televisiequiz? Ik kan maar één reden verzinnen: Luc denkt 'Ik kom op tv, ik moet mijn taal verzorgen.' Je hoort aan zijn regionaal accent dat Standaardnederlands zijn ding niet is, vermoedelijk heeft hij dat nooit goed geleerd, het is een vreemde taal voor hem. Dat weet Luc ook wel en dus kan hij maar één ding bedenken: formulierentaal. Als veertiger heeft hij al zoveel kromtaalse papieren ingevuld, dat de kromtaal is blijven hangen en zijn definitie van Algemeen Nederlands is geworden.

Moeten vlot geschreven formulieren de redder worden van het Algemeen Nederlands? Over pakweg vijftig jaar zullen we het weten.

Reacties

Discussieer mee