Nederlands als Vreemde Taal en Nederlands als Tweede Taal

Het onderscheid tweede taal/vreemde taal wordt steeds vaker gemaakt en 'is increasingly accepted today as a basic distinction' (H.B. Allen 1965). In een poging om dit onderscheid voor het Engels te verduidelijken schrijft Mackwardt 'By English as a Foreign Language they mean En-glish taught as a school subject or on an adult level solely for the purpose of giving the student a foreign-language competence which he may use in one of several ways — to read literature, to read technical works, to listen to the radio, to understand dialogue in the movies, to use the language foi communication possibly with transient English or Americans (...). When the term English as a Second Language is used, the reference is usually to a situation where English is a language of instruction in the schools, (...) or a lingua franca between speakers of widely diverse languages, as in India' (Mackwardt 1965, 4).

Het verschil vreemde taal/tweede taal zoals Mackwardt het omschrijft, lijkt gebaseerd op het verschillend gebruik dat van de betreffende taal wordt gemaakt. Als de betreffende taal een secundair communicatiemiddel blijft, beschouwt men ze als een vreemde taal. Is de betreffende taal daarentegen een dagelijkse gebruikstaal naast de moedertaal dan beschouwt men ze als een tweede taal. Deze interpretatie verschilt enigszins van de meer recente interpretatie die gebaseerd is op een verschil in leersituatie (Van Els e.a. 1984, 35-36). Een vreemde taal in die opvatting is een taal die geleerd wordt in een omgeving waar die taal niet de moedertaal is. Nederlands als Vreemde Taal (voortaan nvt) is dan Nederlands dat geleerd wordt door niet-Nederlandstaligen buiten de Nederlandse taalgemeenschap. Een tweede taal zou dan een taal zijn die geleerd wordt door anderstaligen in een omgeving waar die taal de moedertaal is of de gebruikelijke variant. Nederlands als Tweede Taal (voortaan ntt) zou dar het Nederlands zijn dat door anderstaligen geleerd wordt binnen de Nederlandse taalgemeenschap. In die opvatting zou het dus bij Turken of Marokkanen die in Nederland Nederlands leren, gaan om ntt, terwijl het bij Walen die in Wallonië Nederlands leren, zou gaan om nvt.

De tweede opvatting is de opvatting die zowel theoretisch als praktisch het best te hanteren valt. Immers, de eerste opvatting, die gebaseerd is or. het gebruik, impliceert dat voor sommige buitenlanders in Vlaanderen en Nederland het Nederlands nu eens nvt zou zijn en dan weer ntt, afhankelijk van het gebruik dat ze ervan maken. In een avondcursus Nederlands voor buitenlanders zou het gaan om nvt, terwijl het gebruik in de dagelijkse omgang ntt zou zijn. Men zou ook binnen Vlaanderen of Nederland een onderscheid moeten maken tussen nvt en ntt, als men het gebruik als criterium hanteert. Immers, ook binnen minderheidsgroepen i: