V

Met vallen en opstaan: de introductie van taakgericht taalonderwijs

Een praktijkbeschrijving uit het basisonderwijs in Vlaanderen Barbara Linsen

1 Inleiding

In het schooljaar 1991-1992 is men in Vlaanderen van start gegaan met een vernieuwd onderwijsbeleid voor migranten. Vernieuwingen in het onderwijs aan migranten bleken noodzakelijk aangezien het onderwijs zoals het tot dan toe wer georganiseerd, niet leidde tot opheffing of vermindering van onderwijsachterstar den bij migrantenleerlingen. In feite kon men zelfs spreken van het tegenovergestelde: de achterstanden werden steeds groter.

Het vernieuwd onderwijsbeleid voor migranten bestaat uit vier grote vernieuwingsacties, die er elk naar streven de positie van de migrantenleerling in het onderwijs te verbeteren. Een eerste vernieuwingsactie is het onderwijsvoorrangsbeleid (ovb). Doel van het ovb is het voorkomen en verminderen van onderwijsachterstanden bij leerlingen die omwille van sociale, economische en/of culturele kenmerken leer- en ontwikkelingsmoeilijkheden hebben. In het gewone basisonderwijs gebeurt dit concreet door te werken op het gebied van Nederlands als tweede taal, zorgbreedte en schoolopbouwwerk. Zorgbreedte heeft als doel leer-en ontwikkelingsproblemen te voorkomen en te remediëren. Via schoolopbouwwerk wil men de kloof tussen school, gezin en buurt verkleinen. Nederlands als tweede taal wordt georganiseerd vanuit de opvatting dat migrantenleerlingen ove onvoldoende taalvaardigheid Nederlands beschikken om optimaal in het onderwi te kunnen participeren. Het is dan ook de bedoeling van NT2-onderwijs om die vereiste taalvaardigheid systematisch op te bouwen (Vanhoren, 1993a en b).

Naast het ovb, zijn er nog drie andere vernieuwingsacties binnen het vernieuw onderwijsbeleid voor migranten: het intercultureel onderwijs (ico), het onthaalbe leid voor neveninstromers (obn) en het onderwijs in eigen taal en cultuur (oetc) Om de slaagkansen van deze actieprogramma's te verhogen, worden extra onder-steuningsmaatregelen genomen, zoals begeleiding van scholen, ondersteuning va de begeleidingsdiensten, navorming en opleiding van leerkrachten.

In deze bijdrage beschrijven we de NT2-aanpak zoals die is uitgewerkt door he Steunpunt NT2 in Leuven en doen we verslag van een onderzoek naar de implementatie van die aanpak in het basisonderwijs in Vlaanderen. Eerst, beschrijven v de doelstellingen en theoretische achtergronden van de aanpak (paragraaf 2), waa na de concrete implementatiestrategie wordt toegelicht (paragraaf 3). In paragraa

4 worden de scholen waar r\e> aannalr wnrHt tniwmnact «n u/oor V>at Anr)omnni, ,.,«_.