4 Conclusies

Uit het beknopte historische overzicht in de voorgaande paragrafen zijn de volgende algemene conclusies te trekken.

1.  In tegenstelling tot een nogal wijd verbreide mening is het niet waar dat de officiële Nederlandse spelling vaak gewijzigd wordt. In feite hebben er in twee eeuwen twee wijzigingen plaatsgehad. De negentiende-eeuwse spelling-De Vries en Te Winkel was een - niet ingrijpende - wijziging van de eerste officiële spelling, die van Siegenbeek. De -meer ingrijpende - wijziging in de twintigste eeuw verliep in drie fasen: de 'spelling-Marchant' (1934) liep vooruit op de officiële regeling in het Spellingbesluit (België, 1946) en de Spellingwet (Nederland, 1947); de Woordenlijst (1954) werkte die regeling nader uit.

2.  Het overheidsbeleid inzake spelling is niet optimaal geweest. (1) In het uitzicht gestelde regelingen kwamen soms niet tot stand, b.v. die over de schrijfwijze van de historische en de Nederlandse aardrijkskundige namen (aangekondigd in Spellingbesluit 1946/ Spellingwet 1947) en een nieuwe regeling voor de bastaardwoorden (waarvoor de commissie-Pée/Wesselings voorstellen deed).

(2) Sommige ingevoerde regelingen werden later weer ten dele ongedaan gemaakt, b.v. door het voorschrijven van de voorkeurspelling uit de Woordenlijst en het publiceren van de Lijst van Landennamen. (3) De voorschriften in de uitvoeringsbepalingen muntten niet altijd uit door duidelijkheid, b.v. "het gelijkmatig gebruik van de andere spelling", dat in het onderwijs niet als fout beschouwd zou worden.

3.  Doordat de Nederlandse taal in Europa in twee verschillende staten gesproken wordt, heeft een regeling van de spelling van die taal behalve algemene, ook typisch Nederlandse en typisch (Vlaams-)Belgische aspecten.

4.  Geen enkele officiële spellingregeling is ooit algemeen aanvaard geweest in die zin dat alle taalgebruikers alle geldende voorschriften in alle opzichten volgden.