INLEIDING

In bijgaand rapport wordt getracht de negatieve ontwikkelingen in het Vlaamse boekenvak in al zijn componenten te schetsen in de voorbije twintig jaren; twee decennia waarin het ontbreken van gen vaste boekenprijs steeds sterker is gaan doorwegen.

Het is duidelijk dat de geschetste ontwikkeling niet geheel op het opheffen van de verticale prijsbinding is te schrijven. Fenomenen als o.a. de opkomst van nieuwe media, het op grote schaal kopiëren van (voornamelijk) studieboeken en de terugloop van de tijd-en-geld-kostende leescultuur zijn ook debet aan deze evolutie. Mutatis mutandis is de Nederlandse boekenmarkt met dezelfde negatieve externe gegevens geconfronteerd. De Nederlandse evolutie heeft echter vorm gekregen binnen het kader van een wettelijk ondersteunde vaste boekenprijs. Bij een systematische vergelijking tussen de Nederlandse en de Vlaamse boekenmarkt is dan ook één element discriminerend: het al of niet hebben van een vaste boekenprijs.

De basisinvalshoek is in essentie economisch: primaire gegevens die directe besluiten opleveren - secundaire gegevens die als afgeleide signalen gelden voor bovenliggende realiteiten -tendensen die zich uittekenen zonder statistisch kwantificeerbaar te zijn, maar in hun kwalitatieve teneur voorspellend en verklarend kunnen zijn.

Gebruik werd gemaakt van gepubliceerde en niet gepubliceerde gegevens uit de sector (Tijdingen -jaarverslagen van VBVB, BANB, VUNB, AVBB); van bedrijfsinterne gegevens; van observaties van bevoorrechte getuigen; van analyse, combinatie, synthese, extrapolatie van 20 jaar boekenpraktijk in Vlaanderen. Voor Nederland werd gebruik gemaakt van de studies en deelrapporten van Stichting Speurwerk - zoals gepubliceerd in Boekblad, als afzonderlijk studierapport of zoals geciteerd en bewerkt in deelrapporteringen van VBBB, KNUB of NBB.